Cumhuriyetin ilk döneminde; Atatürk ile birlikte yüzyıllardır süregelen sıkıntılı bir döneme son verilerek, Türk yurdunun yeniden ihyası ve insanının hak ettiği bir düzenin yaratılması için yoğun çabalar gösterildi.

Ancak Atatürk’ün zamansız ölümü ile sanki her şey adım adım geriye gitmeye başladı.

Bu gün Türkiye bozulmuş daha doğrusu birileri tarafından kasden bozdurulmuş bir düzen içinde yaşamaktadır. Onun için bu düzen bir an önce yine Türk Milletinin iradesi ile değiştirilmelidir.

Türk Milleti günümüzde, ya fakirlik ya da ağır bir borç yükü altında inim inim inlemektedir. (Buna üretimsizlik de eklenmiştir.) Hukuk çökmüş, adalet bulunamaz olmuştur. Çalışan hakları gerilemiş, emek güvencesiz kalmıştır. Eğitim sistemi bozuk düzenin en büyük tetikçisi konumundadır. Sosyal güvenlik sistemi halka yeterli hizmet sunamamaktadır. Terör halkın günlük yaşantısında sıradan bir olay haline gelmiştir. (Günümüzde bu olay sınır dışına evrilmiştir.) Ülkeye yabancılar tarafından yerli işbirlikçiler sureti ile el konulmak istenmektedir. Toplumun gelecek endişesi en üst seviyeye ulaşmıştır.

Ülke kaynakları yabancılara peşkeş çekilmiş, yabancı sermaye ülkenin zenginliklerini çoktan dışarıya taşımaya başlamıştır. İnsanlar boğaz tokluğuna çalışma zorunluluğuna itilmiştir. (12.500 TL emekli maaşı ve 17.000 TL asgari ücret başka ne ile izah edilebilir) Maden işletme imtiyazları çoktan küresel şirketlerin eline geçmiştir. Toplumun sosyolojik ve demografik yapısı ile oynanmıştır. (Sığınmacı sorunu can yakıcı bir şekilde önümüzde durmaktadır)

İnsanların huzur, mutluluk, refah, iş, aş beklentisi tükenmiştir… Ve bütün bunlar gizli ve açık ellerin marifeti ile halkın bilgisi dışında gerçekleştirilmiştir.

Kurtuluş Savaşı sırasında, türlü yokluklar ve güçlükler içinde kanlarını dökerek, canlarını vererek Türkiye’yi kurtaran Türk Milleti, bugün ne yazık ki, bozuk düzen nedeni ile bütün kazanımlarını kaybetmek üzeredir. Yüzyıllardır topraklarımıza göz dikmiş olan bu “bozuk düzenin sahipleri” artık emellerine ulaşmak için bir engel kalmadığını düşünmektedir!

Bozuk düzeni düzeltmekle veya ıslah etmekle görevli olan devlet erki de zavallılaşan bürokrasi nedeni ile iyiden iyiye bir şey yapamaz haldedir. Demokrasinin olmazsa olmazı olan siyasi partilerin durumu da, bozuk düzenin elemanlarının sevinçle ellerini ovuşturmasına neden olmaktadır. Bu tablo ile halk üretilmiş çaresizliğe mahkum edilmek istenmektedir.

Biz bu düzen değişsin derken, bir rejim değişikliğini yada anayasanın kurucu ilkelerine ters düşen bir şey yapılsın demiyoruz. Aksine her şeyin, mevcut anayasal sistem ve demokratik kurallar çerçevesinde, Türk Milleti için yapılmasını istiyoruz. Böylece işbirlikçi küçük bir azınlığın menfaatlerine göre yürüyen “bozuk düzen” halkın çoğunluğunun lehine değiştirilmiş olacaktır.

Ancak şunu da iyi bilmeliyiz ki, bu bozuk düzen birdenbire değişmez. Bu düzenin yıkılıp yerine arzu ettiğimiz bir düzenin gelebilmesi için gerçek ve kalıcı tedbirler almak gerekir. Bu da uzun ve sancılı bir mücadeleyi gerektirir.

Toplumsal sözleşme hüviyetindeki anayasa da buna işaret etmektedir. Onun için bizde, insan olmanın bir gereği olarak ve dünyevi adaletin tesisi için bir düzen değişikliği istiyoruz.

Bu düzen değişikliği; anayasal rejimi yıkarak değil tam uygulayarak, demokratik yaşamdan vazgeçilerek değil aksine her yere yerleştirerek ve Türk Milletinin iradesine uygun olarak yapılacaktır. Onun için hiç bir kuvvet bu düzen değişikliği talebinin karşısında duramaz. Yeter ki, düzen değişikliğine dair bir irade oluşsun!

Türk Milleti bunu başarabilir mi?

Biz bugün kendileri için bir düzen kurmuş ve gelişmiş olarak gördüğümüz Avrupa ve Amerika kıtalarındaki tüm milletlerin hepsinden daha eski ve köklü bir milletiz. Devlet kurma alışkanlıklarımız ve devlet tarihimiz yine bunların tamamından çok daha eskilere gider. Bu nedenle de Türk Milletinin siyasal bilinci ve hadiseleri kavrama yeteneği bunlardan fersah fersah ileridedir. Yeter ki, düzen değişikliğine dair doğru reçeteyi Türk Milletinin önüne koymayı başarabilelim…

Türk Milleti; huzur, mutluluk ve güven içinde yaşamayı fazlası ile hak etmiştir. Buna mani olan “bozuk düzen” değişmelidir. Türkiye’de her şey; şahıslar, zümreler ve yabancılar için değil Türk Milleti için yapılacaktır.. Bunları başaracak gücümüz vardır ve bu bozuk düzen mutlaka değiştirilecektir. Çocuklarımıza ve torunlarımıza güzel günlerde özgürce yaşayacakları bir vatan ve kendi lehlerine tıkır tıkır işleyen bir düzen bırakacağız. Bu bir Türk evladının asla vazgeçemeyeceği bir ideal ve bir vatan borcudur…

Bu adamlar ülkelerin sınırlarını yeniden çizme, devletleri kendilerine göre “doğru boya” indirme, milletleri cezalandırma hakkını nereden buluyorlar diye sorabilirsiniz. Cevabı şu: Onlar, endüstri devriminden, hatta aydınlanmadan beri kendilerinde o hakkı görüyor. Rahmetli Alev Alatlı buna “aydınlanmanın kibri” derdi. Merhametsiz bir kibir. Onlar üstün ari ırktı. Onlar öldürmeseler Amerikan Yerlileri, Çinliler, Asyalılar ve Orta Doğulular zaten silinip gidecekti. Onun için onları öldürmeleri sadece tabii gidişi hızlandırmaktan ibaretti. Irkçılık ancak Hitler’in mağlubiyetinden sonra “tu kaka” oldu. Tekrarlayayım: Hitler Batı’nın ilk ırkçısı değil, son ırkçısıdır. 

Sınırların yeniden çizilmesi… Diyorlar ki bunları da zaten biz çizmiştik. Yanlış çizmişiz. Şimdi yeniden ve doğrusunu çizeceğiz. Ya ora halkı? Onlar ne o zaman ne de şimdi söz sahibidir. 

1922

Trevor Royle adlı yazarın, Sunday Herald gazetesinde, 23 Şubat 2003 tarihinde yayımlanan Sınır Eğlenceleri başlıklı yazısından daha önce kısaca bahsetmiştim. Bakınız Irak, Suriye, Katar, Kuveyt, Suudi Arabistan sınırlarını kim ve nasıl çizmiş… 

1922 Kasım’ının sonundayız. İç mekân: Basra Körfezi’nde, al-Hasa limanı yakınındaki Ukair’de çatılmış bir İngiliz ordu çadırı.

Oyuncular Trevor Royle’ın anlatımıyla şöyle: “Birinci Dünya Harbi’nde Türklere karşı İngiltere’ye büyük destek sağladığı için İngiltere’nin koruması altındaki İbn Suud, (yakında Suudî Arabistan olacak) Necd’in yöneticisiydi. Sabih Beg, daha önce Osmanlı Mezopotamya vilayeti olup şimdi İngiliz mandasındaki Irak’ın, Kralı Faysal’ın temsilcisiydi. İngiliz korumasındaki Kuveyt’in hükümdarı Şeyh Ahmed Al Sabah’ın bulunmasına izin verilmemişti; onu Binbaşı J. C. More temsil ediyor ve onun adına gereken bütün konuşmaları yapıyordu.”

“Beni sen yarattın”

Bu önemli heyeti, İngiltere’nin bu iş için görevlendirdiği Sir Percy Cox yönetiyordu ve Cox (Arap şivesiyle “Kokkus”) beş gündür çekişip bir sonuca varamayan Araplardan ve yapış yapış sıcaktan sıkılmıştı. Tercümanlığı Cox’un yaveri Binbaşı Harold Dickson yapıyordu. Dickson’un sonradan yayımlanan notlarına göre sahne şöyle ilerledi: 

“İki tarafın da taviz vermeyeceğinden endişelenen ve sabrı tükenen Cox, kırmızı bir kalem ve Arabistan diye bilinen yerin boş bir haritasını çıkardı. Delegelere, “Beyler, işte sınırlarınız” dedi ve bugün Irak, Kuveyt ve Suudî Arabistan’ın sınırlarını teşkil eden birbiriyle açı yapan düz çizgileri çizdi. Kimse aldığından mutlu değildi: İbn Suud çöl mirasına ihanet edildiğini hissediyordu; Irak geçeceği yer iki Kuveyt adası, Varba ve Bubiyan’ın neredeyse tıkadığı Körfez’e daha rahat bir çıkış arzu ediyordu; Kuveyt iki potansiyel düşmanın arasında sandviçlenmişti.

“Tercümanlığın hemen tamamını yürüten Dickson, ‘Necd Sultanı’nın yaramaz bir okul çocuğu gibi azarlanmasını, Sir Percy Cox’un, sınırların tipine ve genel çizgisine ben karar veririm diye ona çıkışmasını seyretmek şaşırtıcıydı.‘ diye yazıyordu. ‘İbn Suud neredeyse çözülüvermişti ve patolojik bir tavırla Sir Percy’e, ‘Sen benim babamsın, ağabeyimsin, beni sen yarattın, ben bir hiçken beni bu mevkie getirdin. Sir Percy emir verirse krallığımın yarısını; yok, yok tamamını teslim ederim.’ diye sayıp döküyordu.’”

Kuveyt sınırı

“Haritada kıpırdamadan duran çizgileri karşısında üç tarafın da kadir-i mutlak Kokkus’un empoze ettiği hudutları kabul etmekten başka çareleri yoktu. İmzalar atılıp ve herkes kendi yerine döndüğünden Irak’la Kuveyt arasındaki sınırı işaretleme görevi de Binbaşı More’a kalmıştı. Öyle de yaptı. Safvan Vahası’ndan bilinmeyen sayıda adım atarak çöle ilerledi ve kumların ortasına bir tahtaya yazdığı notayı dikti. Bu gayretleri şayanı takdirdi ama boşunaydı: Gelip geçen Bedevi kervanları Irak veya Kuveyt’ten hangisini tutuyorlarsa notanın dikildiği kazığı güneye veya kuzeye taşıyıp tekrar diktiler. More’un nota tahtasını aslında tam nereye diktiği hâlâ tartışma konusudur.”

Ne dersiniz? Batılı ve doğulu dostlarımızın, deruni düşüncelerinde o günden bugüne temelde bir değişiklik var mıdır? Daha vahimi, Orta Doğu halkının ve liderlerinin kısmı azamının davranışlarında 1921’den bu yana büyük farklılıklar, değişiklikler var mıdır? Nereden bileceksiniz? “Sizin bilmedikleriniz var!..” 

Orta Doğu’da sınırlarını kendi mücadelesi ve kendi kanıyla çizen bir tek Türkiye var galiba. Bugün de bizim yerli bedevilerin “Kemalist, Kemalist” diye saldırmayı marifet saydıkları Türkiye Cumhuriyeti. 

Tercümenin tamamını şurada bulabilirsiniz: https://bit.ly/seglence  Aslını artık internette bulmak mümkün değil. Belki İngiltere’deki kütüphanelerde… Verdiğim bağlantıda çok ilgi çekici bir fotoğraf da var. Sınır eğlenceleri sırasında Kahire’de toplanan İngiliz kiram… Churchill, casus Lawrence, Cox’un çizgilerinin arkasındaki beyin Gertrude Bell ve diğerleri, hatta köpekleri. Gerçek köpekten bahsediyorum. 

Yazar

Düşündürücü bir makalenin önemli gördüğüm bölümlerini özetlersek;

Arapça bir sözcük olan biat, yöneten ile yönetilenler arasında yazılı olmaksızın var olduğu kabul edilen itaat anlaşması anlamına geliyor.

Aşiret veya kabile şeklindeki örgütlenmelerde yaygın olan biat, çoğu kez rızaya dayansa da bazen zorla da söz konusu olabiliyor. Teba, tabiyet, tabi gibi sözcükler de aynı kökten gelir. Birisine biat eden ona tabi hale gelir ve onun tebası (biat edenleri) arasına girer. Günümüzde aşiret veya kabile örgütlenmesinin yerini devlet örgütlenmesi aldığı için tabiyet, kişinin, hangi devletin uyruğu olduğunu göstermekte kullanılan bir ifade haline dönüşmüş bulunuyor.

*

İslam, birçok başka ilkenin yanı sıra biat ilkesine dayalıdır. Başlangıçta daha çok dinsel bir tema taşıyan biat, sonraları siyasal bir nitelik de kazandı ve İslam devletinde yönetenle yönetilen arasında, yazılı olmayan ama zımnen (üstü kapalı) yapıldığı kabul edilen, bir bağlılık sözleşmesi anlamı taşımaya başladı.

Günümüze kadar uzanan biat kültürü önce Orta Çağ bitinceye kadar Hıristiyanlığın, sonra ve hatta şimdi Siyasi İslam’ın yarattığı ve empoze ettiği, insanın insanı sömürmesi için bir düzenek, bir tuzaktır.

*

Tarihte ve bugün; dini, siyasi bir tuzak olarak kullananlar, insanların manevi duygularını istismar ederek siyasette halk yardakçılığı yaparak sonuca gidiyorlar. Diktatörler otokrasiyi sürdürmek zorundadır, çünkü bunlar, krallar ve emirler ve diktatörler siyasi ve maddi birikimlerini ancak bu yolla koruyabiliyorlar.

*

Dini inanç şu veya bu şekilde insanlığın var oluşundan beri vardır. Tek tanrılı dinlerden önce de insanlar her zaman bir inanca, bir simgeye bağlı olmak ihtiyacını duymuştur.

Elbette yalnızca inanç değil, insanlık tarihi yakın geçmişte, toplumda insani değerleri ve eşitlik duygularını, millî değerleri istismar ederek de demokrasiyi ortadan kaldıran ve biat kültürü yaratan, Komünizm ve Nazizm gibi sosyo-ekonomik sistemleri yaşamıştır.

*

Güce tapma veya aldanma suretiyle diktatörleri genellikle halk yaratmıştır. Söz gelimi Türkiye’de, tarikat şeyhleri için söylenen bir deyim vardır: “Şeyh uçmaz, onu müritleri uçurur.”

İnsanlık tarihinin en zalim diktatörlerinden biri olan Hitler de, millî değerleri olduğundan fazla öne çıkararak, halk yardakçılığı yapmış ve Alman halkının idrakini kilitlemiştir.

Hitler’i oy vererek Alman halkı yarattı. Demek ki diktatörler seçimle de gelebiliyor. Hitler’in İtalya’da en büyük ortağı ve destekçisi, Ulusal Faşist Parti’yi kuran, Benito Amilcare Andrea Mussolini de seçimle gelmiştir.

Sosyalist rejimler de insanlığın bedel ödediği ve fakat kaybettiği rejimlerdir. Sovyetler birliği, insanlığın 70 yılını götürmüştür.

*

Demokrasi talebi halktan gelmelidir. Bunun için de önce halkın demokrasi kültürü olmalı ve sonra demokrasi talebi olmalıdır. İngiltere, Almanya, Fransa gibi Avrupa ülkelerinde ve ABD’ de demokrasi için halk geçmişte bedel ödemiştir. Bunun için de aynı halk demokrasiye sahip çıkmak için tüm kanalları açık tutmaktadır.

Türkiye de İstiklal Savaşı ile monarşi düzenini sonlandırma faaliyetlerini paralel yürümüştür. TBMM ve Atatürk döneminde demokrasi sınırlı idi. Ancak bu dönem geri dönüşü engellemek ve aynı zamanda demokrasinin altyapısını hazırlamak için bir başlangıç dönemi olmuştur.

Türk toplumu, İstiklal Savaşı nedeniyle katlandığı maliyetleri yalnızca savaş maliyeti olarak görüyor.

Atatürk devrimlerini kucağında bulduğu için bugün demokrasi talebi yetersiz kalıyor.

Bir toplum biat kültürüne başkaldıramadığı sürece ya da uyum sağladığı sürece ara sıra geçici refah artışları yaşayabilir ama gelişmiş bir toplum konumuna gelemez.

.

Yıllardır bağımsız cumhuriyetimize yapılan ihanetleri, dökülen kanları, verilen şehitleri milletçe yaşıyoruz. Emperyal güçlerin desteğiyle anarşist odakların silahlı saldırılarıyla maddi olarak ülkeyi zaafa uğratmalarıdır, akabinde üniter yapıyı federasyona dönüştürme çabalarıdır.

*

Güçlü bir devlet olarak ihtiyaç duyduğumuz ülkenin kuruluş felsefesini esas alan bağımsız ve güçlü hukuk sisteminin öncülüğünde güçlü demokratik parlamenter sistemi oluşturarak ülkenin yönetilmesini sağlamaktır.

Millet olarak bu netameli ve yaşlı coğrafyada güçlü kalmanın, ebedi kalmanın reçetesi, bir bilgenin ifadesiyle ‘’Birleyerek Oluşalım’’ ifadesinde billurlaşır, gerçek yerini alır.

Bu reçete, ’’Türk Ulusal Kimliğinin’’ reçetesidir.

Prof. Dr. Esfender Korkmaz çok tecrübeli bir akademisyen, ekonomist, gazeteci ve siyasetçidir. Yeniçağ Gazetesi’ndeki son köşe yazısının başlığı “TÜİK’in enflasyon yanlışı ortaya çıktı” idi.

Bu yazıda Esfender Hoca “2019 yılından beri TÜİK enflasyonu düşük gösteriyor. TÜİK kamu görevi yapıyor. Verileri eksik göstermesi kamu görevini kötüye kullanmaktır.

Dahası maaş ve ücret alandan, devlete ve işverene haksız gelir aktarmaktır. Eğer 2019’dan beri maaş ve ücretler gerçek enflasyona göre düzeltilseydi, bugün herkesin eline yüzde 31 dolayında daha fazla para geçecekti.

İşçi ve memur sendikalarının TÜİK’e ve hükümete dava açmaları gerekir” diyor.

Aynı gün basına bir haber düştü: Emekli Yargıtay Üyesi Seyfettin Çilesiz böyle bir dava açmıştı. TÜİK’in açıkladığı enflasyondan dolayı emeklilerin düşük zam aldığı için açılan davada Ankara 6. İdare Mahkemesi TÜİK lehine karar verdi. Üstelik TÜİK mahkemeye madde sepetini açıklamadığı ve bir belge sunmadığı halde. Dava istinafa taşındı, Bölge İdare Mahkemesi’nde görülecek.

****

Tecrübeli ekonomist Esfender Korkmaz TÜİK’in yanlış rakamlarının başka zararlarını da anlatıyor:

“İnsanların yaşadıkları enflasyon ile açıklanan enflasyon arasında fark olması, herkeste panik yaratıyor. Güven bunalımına neden oluyor. Sonuç fiyatları spekülatif düzeyde artıranlara bir gerekçe sunmuş oluyor.”

Bunlar bir cümlenin içinde bu kadar özlü bir şekilde ifade edildiğinde, yapılan yanlışın/ “kamu görevini kötüye kullanmanın” bugün yaşadığımız olumsuzluklara ne büyük katkı sunduğunu yeterince anlaşılamamış olabilir. Fakat her cümlenin üzerinde düşünerek okuyunca, TÜİK’in artık yadırgadığımız, güvenmediğimiz rakamlarıyla yapılan kötülüğün öneminin farkına varılacaktır.

Esfender Hoca’nın özellikle şu cümlesine dikkat çekmek istiyorum:

“Bir hükümetin resmi verilere müdahalesi, TÜFE’yi düşük göstermesi, halkı ve özellikle iktisatçıları aptal yerine koyması demektir. Nasıl olsa anlaşılacağını, ters tepeceğini ve güven sorunu yaratacağını, istikrarı daha çok bozacağını anlayabilen aklı başında bir ekonomi yönetimi bu kadar fahiş hata yapmaz.”

Gerçekten bu yapılanların farkına varılmayacağını, istediğin kadar sürdürülebilir olacağını düşünmek “rasyonel” veya “aklı başında” bir yönetimin yapacağı bir hata değildir.

****

“Türkiye’yi rasyonel bir zeminden çıkaran” sihirli çözümlerin sonradan başa bela olduğunu anlamış olmamız gerekiyor. Bunun için “faizi düşürürsem enflasyon düşer” hayaliyle kurların ve enflasyonun patlatılması örneği yeterlidir. “Nas politikasını” değiştirmemek ve günü kurtarmak için, patlayan kurları tutmak amacıyla üretilen sihirli çözüm “Kur Korumalı Mevduat” uygulamasının maliyeti de ortadadır.

Göreve geldiğinde “rasyonel zemine dönüleceği” sözünü veren, “şeffaflık, öngörülebilirlik, uluslararası normlara uygunluk temel hedefimiz olacaktır” diyen Mehmet Şimşek döneminde de TÜİK rakamlarına güvenilmiyor.

“Biz halkımızı (çalışanları, emeklileri, sabit gelirlileri) enflasyona ezdirmedik.” “Enflasyonun kaybettirdiği alım gücünü sağlamak için enflasyon farkı ve refah payı veriyoruz” gibi sözlerin inandırıcı olması mümkün değil. Çünkü enflasyon rakamları güvenilir değil. Fiilen halkın alım gücü sürekli düşüyor.

Buna rağmen yönetimdekiler aynı yanlışı sürdürüyorlar. Ancak açlık ve yoksulluk sınırı altına itilen milyonlar hâlâ bir tepki vermiyorsa bizim göz ardı ettiğimiz bir husus olmalı.

Kim bilir, halkımızın bir bölümü rasyonel (Esfender Hoca’nın tabiriyle) “aklı başında” bir ekonomi yönetimi istemiyordur.

********************************

Güvensizlik Sadece Ekonomide Değil, Her Alanda

Prof. Dr. Esfender Korkmaz’ın bu teşhisini daha birçok alanda tekrar edebiliriz gibi geliyor bana.

Eskiden en güvenilir kurumların başında gelen TÜİK bu halde olunca diğer kurumlara güvenin de yerlerde sürünmesine şaşmamak gerek.

Nasuh Mahruki Yüksek Seçim Kurulu’na güvensizliğini yazınca hapse konuldu. Peki, YSK’ya güven arttı mı? Ya da Mahruki gibilerin sesini kısan Mahkemelere güven arttı mı?

Diğer kurumlarımızın hali daha iyi diyebilir miyiz? TBMM’ne, Yargıya, Milli Eğitim’e, Sağlık kurumlarımıza, Tarım Bakanlığımıza ve diğer kamu kurumlarımıza ne kadar güveniyoruz?

Düne kadar “terörün kökünü kazıdık” diyenlerin, terörü bitirmek için, Teröristbaşı Öcalan’dan medet umar hale gelmesi devlet adamlarına güveni sarsmaz mı?

Bir yandan DEM’lileri “terör örgütünün Meclis’teki uzantısı” diyecek, belediye başkanlarının yerine kayyımlar atayacak, diğer taraftan DEM yöneticilerini devlet adına İmralı’ya gönderecek olursanız hangi sözünüze inanabiliriz?

Milyonlarca insanımıza gıda ürünlerine erişim sıkıntısı çektiren “Et ve canlı hayvan ithali müjdesi veren” yöneticilerin bu anlayışı değil mi? Et ve süt ürünlerini ucuzlatmanın hayvan sayısını artırmaktan geçtiğini bilmez mi aklı başında insanlar. İthalatı açarak, yerli üreticilere ineklerini kestirenlerin verdiği “müjdelere” insanlarımız her seferinde inanacak mıdır?

Vatandaşlarımız “Göklerde uçan uçaklarımız, denizlerden trilyon dolarlık doğalgaz rezervi, topraklarımızdan fışkıran petrol müjdelerine” inanmakta neden güçlük çekiyor?

Anayasamız devletin istikrarı için en temel kaynak değil mi? Hükümetin Anayasa kurallarına, Anayasa Mahkemesi kararlarına harfiyen uyduğunu söylemek mümkün mü?

ABD anayasasında bir başkanın en fazla iki dönem (10 sene) başkan olabileceği kuralının uygulanması hakkında bir kuşku duymayız. Ama bizim anayasamızdaki benzer maddenin kişiye göre yorumlanacağına, söz konusu RTE olunca, “uygulanmasa daha iyi olur” denilmesine şaşırmayız.

“Aklı başında bir devlet yönetimi bu kadar fahiş hata yapmaz.” Çünkü inandırıcılığını kaybetmek bir yönetim için en büyük iflas demektir.

Ben böyle düşünüyordum. Ama galiba yanlış düşünüyorum.

Bütün bu fahiş hatalarına rağmen halktan hiç de azımsanmayacak bir destek görebiliyorlarsa bizim göz ardı ettiğimiz bir husus olmalı.

Kim bilir, halkımızın bir bölümü -belki de- “aklı başında” bir yönetim istemiyordur.

Kısa adıyla KO-MEK, Kocaeli Meslek ve Sanat Eğitim Kursları. Tam bir halk üniversitesi. Meslek edinmek mi istiyorsunuz yeri KO-MEK, sanatla meşgul olmak mı istiyorsunuz yeri KO-MEK, sosyal çevre mi istiyorsunuz yeri KO-MEK. Hatta psikiyatristlerin terapi ve rehabilite için reçetelerine yazabileceği en iyi ilaç KO-MEK.

Zorunlu emeklilik sonrasında, adına bunalım denmese de, düştüğüm boşlukta bana KO-MEK kursları ilaç gibi geldi. Yağlıboya resim kursuyla ilk adımımı attım KO-MEK’e. Aynı anda filografi dersi aldım usta öğreticilerden. Ney kursuyla musiki alanına girmiş oldum. İlk yardım ve Arapça dersleriyle hayatımı iyice doldurdum. Ahşap boyama kursunda edindiğim bilgiler sonucunda, geri dönüşüme atılan her eşyaya bir sanat eserine dönüşecek malzeme gözüyle bakıyorum.  Altmış yaşımdan sonra öğrenci olmanın, yeni bir hayata başlamanın heyecanını aldığım kursların her dersinde yaşadım, hala yaşıyorum. Şimdi de bambu ipiyle yaptığım sepetlere bakarak mutlu oluyor, üreteceğim eserlerin hayalini kuruyorum. Bir dönem devam ettiğim aşçılık kursu sonunda profesyonel aşçı olamasam bile artık kendimi mutfağa daha yakın hissediyorum.

Sanat da zanaat da, altın bileziktir. Öğrenmenin yaşı yoktur. Bir gün lazım, çevreme de faydam olur düşüncesiyle elektrik tesisat kursuna başvurdum. Yakında başlayacak kurs sonunda yeni biz zanaat sahibi olacağım. Adı, Elektrik Tesisat Ustalığı.

Kursların kurucusu ve işleticisi Kocaeli Büyükşehir Belediyesi. Belediye, 2005’te başlamış yetişkin eğitimi faaliyetine.  378 branşta kurs veriliyormuş. Organizasyon her yıl biraz daha olgunlaşmış. Öğreticiler, işi ciddiye alıyor, aynı zamanda yetkin kişiler. Öğretim, akademik değil, pratik seviyede. Disiplin, olması gereken kadar. Katılımcılar, ağırlıklı olarak kadınlar ve orta yaştakiler. Emekliliğini bu kurslarda verimli hale getirenler de az değil. Yönetimdeki hiyerarşi, kontrol ve denetim gözden kaçmıyor. Yöneticilerin ve öğreticilerin yaptığı toplantılar, hazırladıkları raporlar, işin ciddiye alındığını gösteriyor. Yılsonunda yapılan sergiler, tam bir marifet panayırı.

İnsanın olduğu her yerde sıkıntı da, suistimal de vardır. Kursların yapıldığı mekanların daha verimli kullanılabileceğini, personelin daha tasarruflu, rantabl değerlendirilebilineceğini söylemek, yanlış olmaz. Hizmet kalitesini düşürmeden bazı noktalarda tasarrufa başvurmak, hizmetin devamlılığı açısından gerekli görünüyor. Kursiyerlerden bir miktar katılım ücreti almanın, kursa devamlılığı artıracağını, öğretme ve öğrenme kalitesini yükselteceğini, belediye bütçesindeki yükü azaltacağını düşünmekteyim.

KO-MEK benzeri kursların İSMEK, SAMEK isimleriyle komşu illerde var olduğunu biliyorum. Ancak İstanbul ve Sakarya’da ne kadar başarılı oldukları konusunda bir bilgim yok. Temennim, bu tür kurumların sayılarının artması. Meslek edindirme ve sanat eğitimi kursları hiç şüphesiz, takdir ve teşekküre değer; güzel bir proje. Bu projeyi üretenleri, özellikle Kocaeli’nde KO-MEK’i kurup faal hale getirenleri, marifet iltifata tabidir mucibince tebrik etmek, değerbilirliğin gereğidir.

Kocaeli, Türkiye’nin birinci derecede sanayi şehri olarak bilinir. Bu, doğrudur. Çarşıda, pazarda,  emekli veya çalışan işçilerin çokluğu dikkatlerden kaçmaz. Son dönemde bu olgu değişmeye başladı. Sivil toplum kuruluşları için yapılan yatırımlar, Kongre Merkezi ve bu Merkez’de yapılan etkinlikler, her yıl bir tema üzerine toplanan Kartepe Zirvesi, kente entelektüel boyut katmış görünüyor. Sosyo-kültürel hayat, belki pek çok kente göre daha dinamik. Her anlayıştaki ve beklentideki kişi için, Kocaeli’nde bir etkinlik mevcut. Yeter ki değerlendirilmek istensin. Üniversite yönetiminin ve akademisyenlerinin, Kocaeli’nin kültür hayatını zenginleştirmek için bir çaba içinde olduğunu söylemek isterdim, henüz yeterli değil. Sezar’ın hakkını Sezar’a vermek gerekir; Kocaeli’nde kültür iklimi oluşmasındaki gayretinden dolayı KBB yönetimini içtenlikle tebrik ediyorum.

Yap bir iyilik, at denize; balık bilmezse Hâlık bilir, demiş atalarımız. Bir iyilik, hayır, güzellik yapanın, o güzellik devam ettiği müddetçe, kişi ölmüş dahi olsa, sevap kazanacağına inanırız. Öğrenmenin yaşı yoktur, ilim Çin’de de olsa alınmalıdır, deriz. KO-MEK, kültür, sanat meslek olarak kendimize yapacağımız yatırımlar adına imkânlar sunuyor bize.

Meyveli ağaç taşlanır, güzellik fesatlık uyandırır, şüphesiz KO-MEK kurslarını eleştirenler, hatta değersizleştirenler olacaktır. İt ürür, kervan yürür. Benim de, güzelliğin mükemmelleşmesi amacına yönelik eleştirilerim var. Çalışanların fedakârlığı, çalışmalardaki iyi niyet, eleştirilerimi dillendirmeme izin vermiyor.

Güzellikler çoğalsın, kıymet bilenlerin sayısı artsın, KO-MEK var olsun.

Akşam, bir emekli asker dostumla sohbet ediyorduk. Konu, Rus-Ukran savaşında Rusların zırhlı birlikleri geri plana alıp piyade taarruzuna başladıklarıydı. Ruslar, bu yolla cephedeki kilitlenmeyi çözüp ilerlemeye başlamışlar. “Paşam”, dedim, “Prof. Konuralp Ercilasun’la birlikte Çin Dünyaya Hâkim mi Olacak? diye bir kitap yazmıştım. Orada alıntıladığım bir asker, tankın tek başına savaş alanında ömrünün 5 dakika, askerî birlik içindeki ömrünün de 7 dakika olduğunu söylüyordu. Tank artık önemini tamamen kaybetti mi?” Cevap beni Ukrayna’dan Türkiye’ye götürdü: 

Javelinler kimden, kime karşı?

“ABD’nin javelin dedikleri bir tanksavar silahı var. Javelin, yani cirit. Tankı en zayıf yerinden, tepesinden vuruyor. Rus tanklarını ve zırhlı taşıyıcılarını bu silah durdurdu. PKK da bize karşı javelin kullanıyor. Birkaç tankımızı, taşıyıcımızı böyle kaybettik. Ele geçirilen PKK mağaralarında da javelinler bulduk. ABD PKK’ya veriyor.”

Daha birkaç gün önceki “Batı Yanlısı Devlet Kurulacak” yazım hafızamda henüz tazeydi. Ralph Peters’in Amerikan Silahlı Kuvvetler Dergisi’ndeki yazısını anlatmıştım. Suriye, Irak, İran ve Türkiye’deki “Kürdistan” parçalarını birleştirip kurulacak ve “Bulgaristan’la Japonya arasında en Batı yanlısı devlet” olacaktı. Bugünkü Türkiye’nin beşte biri işgal edilmiş toprak sayılmalıydı. 

Derken önüme, Okan Bayülgen’in Sohbetin Kralı adlı YouTube programı düştü. İlber Ortaylı ve Celal Şengör konuşuyordu ve onlarda da doğumuzu koparan bir Kürdistan haritası vardı. Şengör, başka bir noktaya dikkat çekiyordu. Bu harita, dikkatle Dicle ve Fırat nehirlerini ve onların beslenme havzalarını kapsamıştı. O suları kontrol eden Mezopotamya’yı kontrol ederdi. Küresel ısınma ve yol açtığı iklim değişikliğiyle haritanın anlamı onlarca kat daha artıyordu. 

Proje 16 aydır hazırlanıyormuş

Aynı gün bir de Irak Kürdistanı’nın Rûdaw ajansının Serokê Navenda Lêkolînên Stratejik û Şêwirmendiyê (Temel Strateji Araştırma Merkezi Başkanı) Abdurrahim Semavi ile röportajı belirdi.   Semavi’nin sözlerini oradan alıntılıyorum: 

“Türk hükümetinin 15-16 aydır hazırladığı bu proje sadece Türkiye’deki Kürt sorununun çözümüne yönelik değil. Projeye göre Ortadoğu Kürtleriyle büyük bir ittifak kurulacak, Doğu, Batı ve Güney, Kuzey Kürtleriyle ittifak kurulacak. Bu projenin hazırlığıdır. Bunu ifade etmek istiyorum” 

“Proje 5 yıl içinde yapılacak. … Türkiye halkı ve Kürtler projeye hazır olana kadar proje adım adım inşa edilecek… Proje kapsamında 5 yıllık bir program oluşturuldu. 5 yıl içerisinde sadece Kandil’de olanlar değil, diasporada yaşayanlar da geri dönecek ve onlara da geri dönüş yolu açılacaktır.”

Anayasadaki karanlıklar aydınlanıyor

Hevidar Zana, Rûdaw’ın Kuzey programının sunucusu. Irak Kürdistan’ı Güney ya. Bizimki de Kuzey. Zana, sorularıyla konuyu açıyor:  

“Rûdaw: Kürtler bu süreçten ne kazanacak? ‘PKK silah bıraksın’ diyorlar. Mesela Kürtlerin varlığı anayasaya yansıyacak mı? Kürtçe eğitim başlayacak mı? Bütün bunlar bu projeye dâhil edilecek mi?

“Abdurrahim Semavi: Bu projede bunların hepsi var. Kürtler ‘kardeş ve eşit bir millet’ olarak anayasaya dâhil edilecek. Adım adım okullarda Kürtçe hayata geçirilecek. Türk hükümeti adım atarken pazarlığa girişmeyecek, kendisi adımlar atacak.

“Rûdaw: … Devlet heyetleri ne zamandan beri İmralı’ya gidiyor?

“Abdurrahim Semavi: Hep gidiyorlardı, sırf bu sefer değil. Geçen yılın haziran ayında gitmeler başladı. Temmuz ayında da görüşmeler oldu. Son zamanlarda 3 gün üst üste gidiş geliş oldu.”

Suriye yok, Türkiye ortaklaşa…

“Rûdaw: Rojava’nın durumu ne olacak? Güçlenecek mi, aynı mı kalacak ya da dağılacak mı? Projeye göre Rojava’nın akıbeti ne olacak?

“Abdurrahim Semavi: Ortadoğu projesinde Kürtlerin Ortadoğu’daki coğrafyası anayasaya adil bir şekilde dahil edilecek ve tanınacak. Dünyanın dengesini değiştirecek bir proje inşa edilecek. Türkiye hükümeti, Türkiye devleti bunu göze aldı. Ne olursa olsun geri dönüş yapmayacak. Türkler bu projeden geri dönmeyecekler. … Rojava’nın statüsü yok edilmeyecek. Türkiye ile birlikte statüsü belirlenecek; anayasal ve hukuki müzakereler buna göre yürütülecek ve yönetilecek.”

“5 yıl içinde Ortadoğu’da Suriye diye bir devlet olmayacak, tarihte de var olmayacak, Şam ve Lazkiye’de Suriye diye küçük bir devlet olacak. Suriye devleti yok diyebiliriz.”

Üç notla bitireyim. Bir: Bu sözde “gizli” konuları bakınız Batı biliyor, Irak Kürdistan’ı biliyor, Rudaw Televizyonu program yapıyor, Türkiye’yi yönetenler biliyor. Galiba bir tek Türk halkı bilmiyor. Sahi siz âkil adamlar arasında dışardan birilerinin de olduğunu biliyor muydunuz? Semavi bizim âkil adamlardanmış zamanında. İki: Benim “Batı Yanlısı Devlet Kurulacak” yazımda anlattığım ABD Silahlı Kuvvetler Dergisi makalesinin yayın tarihi 1 Haziran 2006’dır. 18 yıl geçmiş. İşte buna devlet gibi devletlerin “fikri takip”i denir! Aslında takip edilen fikir Sevr’den beri var. Belki de daha eskiden… Üç: Ne güçlü adam bu Semavi değil mi? Suriye’yi yok ediyor. Türk anayasasını değiştiriyor, Türk  paylaştırıveriyor. Bravo vallahi. Ne diyelim? Yalandır, yalan… İnşallah yalandır. 

Yoksa bu mu doğru? Yavaş yavaş. Beş yılda. Alıştıra alıştıra. “Türkiye halkı ve Kürtler projeye hazır olana kadar proje adım adım inşa edilecek.”