31 Mart seçimlerinde, Ak Parti’nin İstanbul sonuçlarına yaptığı itirazlar nedeniyle -yasaya aykırı olarak – gerçekleştirilen tekrar sayımlar seçim heyecanının 17 gün daha uzamasına neden oldu. Seçimleri kazanan CHP adayı Ekrem İmamoğlu 17 günün sonunda mazbatasını alarak görevine başladı.

İstanbul, Ankara gibi büyük şehirlerin kazanılması ve de ülke genelinde nispeten daha az oy alınmasına rağmen ülke nüfusunun yarıdan fazlasının muhalif belediyelerce yönetilecek olması onyıllardır seçim mağlubiyeti yaşayan muhalefete ciddi bir özgüven getirdi. Muhalefet taraftarları hala zafer şarkıları söylemeye devam ediyor. Ancak muhalefetin özgüvenini korurken gerçeklerden de uzaklaşmaması ve bu havadan biraz da olsa sıyrılması lazım. Çünkü ister Cumhur İttifakı açısından ister Millet İttifakı açısından ele alalım, 31 Mart seçimleri “kaybedeni olmayan seçim” olarak tarihe geçmiştir. Bu nedenle zafer sarhoşluğundan çıkılmalı ve artık muhalefetin ayakları yere basmalı.

Kaybedeni Olmayan Seçim

İstanbul ve Ankara’yı 25 yıl aradan sonra muhalefetin kazanması, muhalefette bir zafer havası estirmesinin yanında iktidarda da bir kayıp hissi uyandırdı. Seçim sonuçları nedeniyle Ak Parti yönetiminde ciddi bir rotasyona gidileceği kesin. Ama şunu da unutmamak lazım, Ak Parti 31 Mart’ta %45, ortağı MHP ise %7 oranında oy aldılar. Yani Cumhur İttifakı toplamda %52’lik oy oranını muhafaza etti. Dolayısıyla, 31 Martta millet belediye başkanlarını değil de Cumhurbaşkanını ve milletvekillerini seçiyor olsaydı hem Tayyip Erdoğan ilk turda Cumhurbaşkanı seçilmiş hem de Cumhur İttifakı 300’ün üzerinde vekil kazanarak Meclis çoğunluğunu elinde tutuyor olacaktı. Bu nedenle 31 Mart seçimleri için kaybedeni olmayan seçim ifadesini kullanıyorum. Ve yine bu nedenle İstanbul ve Ankara’nın muhalefet tarafından kazanılmış olmasının yanıltıcı olduğunu düşünüyorum.

HDP Faktörü

Muhalefet her ne kadar açıkça dile getirmeye korksa da İstanbul, Ankara, Mersin, Adana ve daha başka il ve/veya ilçelerde Millet İttifakının kazanmasının asıl nedeni HDP’nin bu illerde aday göstermemesidir. Özellikle de muhalefet tarafından kazanılan büyük şehirler açısından HDP faktörü göz ardı edilmemelidir. Çünkü bu şehirlerde HDP aday göstermiş olsaydı ne Ekrem İmamoğlu, ne Mansur Yavaş, ne de diğer muhalefet adayları kazanamazlardı.

Buradan Millet İttifakı ile HDP’nin iş birliği yaptıkları sonucunu çıkarmak insafsızlık olur. Çünkü HDP eski müttefiki olan Ak Parti’ye kendi önemini bir ders vererek göstermek istemiştir. Ak Parti-MHP İttifakından sonra kapalı kapılar arasında gerçekleşen Ak Parti-HDP flörtü, Ak Parti ve MHP’nin kurumsal olarak tek çatı altından birleşmesinden sonra tekrardan açık bir ortaklığa dönüşecektir.

Siyasetin Yeniden Dizayn Edilmesi

31 Mart seçimleri, Başkanlık sisteminin Türkiye uygulamasının ne kadar hatalı olduğunu ve sistemin ülkeye ne kadar zarar verdiğini uygulamalı olarak gösterdi. Türkiye’de yönetim sistemi kadar siyaset kurumunun bizatihi kendisinde çok ciddi arızalar yer almaktadır. Bu arızaların giderilmesi için siyasetin yeniden yapılandırılması gerekmektedir. Hatta siyaset kurumu sil baştan inşa edilmelidir.

Türkiye’nin en büyük açmazı, siyasi partilerin ideolojik temelli olarak kurumsallaşmalarıdır. Türkiye’de ister büyük seçmen gruplarına hitap ediyor olsun isterse yüzde sıfır virgül sıfır bilmem kaç oy alan marjinal bir parti olsun, bütün siyasi partiler esasında belli bir ideolojik grubun temsilciliğini yapmaktadırlar. Örneğin Ak Parti siyasal İslam’ı, CHP sekülarizmi, MHP ve HDP ırki temelli milliyetçi bir anlayışı temsil etmektedirler. İşte Türk siyasetinin ilk önce bu ideolojik temelli siyaset anlayışından arındırılması ve insanların siyasal tercihlerini sadece icraata göre belirlemelerinin sağlanması gerekmektedir.

2021’de Erken Genel Seçim Yapılacak

Türk siyaseti ister yeniden organize edilsin ister mevcut haliyle devam etsin, 2021’de erken genel seçim yapılacak. Çünkü siyasal istikrarın sağlanması için getirilen “başkanlık sistemi”, Türkiye uygulamasında başkanlık sisteminin özüne aykırı bir şekilde formüle edildi. Şunu açıkça ifade edelim ki 2017 referandumunda Türkiye’ye başkanlık sistemi gelmedi. Tam tersine, Türkiye bir sistemsizliğe mahkûm edildi. Sistem dediğiniz zaman ortada her biri birbirine bağlı dişlilerden oluşan bir mekanizmanın varlığı gerekir. 2017 referandumunda ise devlet mekanizması ortadan kaldırılıp yerine tek bir cıvata parçası getirildi. İktidar bile bunun farkına yeni yeni varıyor.

İşte 2017 referandumuyla gelen sistemsizlik sürdürülebilir bir mahiyet arz etmiyor. Bu sistemsizlik yakın zamanda bir tıkanma meydana getirecek ve hayatımızın bir parçası haline gelen ekonomik krizin de derinleşmesiyle 2021’de erken genel seçim yapılması sonucunu doğuracak. İşte muhalefetin bir an önce ayaklarını yere basması ve bağıra bağıra gelen erken genel seçim için hazırlanmaya başlaması gerekmektedir.

Sonunda, pişman olduğuna da pişman olacak durumlara düşmez.

İşte bu temel çerçeve içinde:

Elbette karar, seçilmişlerindir.

Ama; bütün bunları hesaba katan seçilmişlerin,

Sırf vatan, millet ve devlet menfaat ve yararını gözeten seçilmişlerin.

Yoksa:

Karar, seçilmişliğin arkasına sığınanların değil.

Karar, keyfe ma yeşa, istediği şekilde, sorumsuzca hareket eden seçilmişlerin hiç değil.

Karar, inadî hareket eden seçilmişlerin asla değil.

Aksi takdirde böyle seçilmişler; yurdu karışıklığa iter.

Yurdu, istemedikleri bir kaosa sürükler.

Sonra, hadi bakalım ayıkla pirincin taşını, derler adama!

Velhasıl:

Seçimle iş başına gelenler “seçilmiş olmak” gibi güzel bir sonucun kıymet ve değerini çok iyi bilmeli.

Seçilmiş olmayı hüsranla sona erdirecek menfî tutum ve davranışlardan kaçınmalı.

“Ne büyük bahtiyarlık, olmak seçilmiş.

Olmadıkça, kendinden artık geçilmiş.” (Muhsin  Bozkurt)

Derken; konuyu çok ibret-âmiz, çok ibret ve ders alınacak bir hatırayla somutlaştıralım isterseniz, ne dersiniz canlarım!

Öyle canlı, öyle düşündürücü bir hatıra ki, aziz okur!

İzah ve açıklaması, ancak yüzlerce sayfaya sığacak nitelikte.

Fakat yüzlerce sayfanın sağlayacağı etkiyi; bu tarihî anı, bir çırpıda yapmakta.

İşte Sn. İlter Türkmen beyefendinin; Sn. Oğuz Haksever’e bir televizyonda anlattığı tarihî hatırası:

“Yıl 1983. İlter Türkmen, Dışişleri Bakanı. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin bağımsız bir devlet olarak ilanı, başta Amerika, tüm dünyada büyük tepkilere yol açmıştır. Türkmen soluğu Washington’da alır. Başkan Reagan tarafından kabul edilir.

“KKTC’nin kuruluş nedenlerini bir bir sayar. Gerekçeleri sıralar. Reagan ikna olmuştur. Ayrılırken de Türkmen’i sıcak bir şekilde uğurlar:

” ‘Anladım. Teşekkür ederim. Devlet Başkanınıza da selamlarımı ve en iyi dileklerimi iletiniz.’

“Türkmen, Amerika Başkanı’nı ikna etmiş olmanın rahatlığı içinde Büyükelçiliğe gider. İçeri girer girmez de şoka uğrar. Eline bir kâğıt tutuşturulur. Amerikan Dışişleri Bakanlığı’nın bir bildirisidir bu.

“Başkan’la görüşmenin üzerinden daha on-onbeş dakika geçmeden bakanlık zehir zemberek bir bildiri yayımlamıştır:

” ‘Türkiye’nin yaptığı kabul edilemez! Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ilanı kararı derhal geri alınmalıdır.’

“Türkmen neye uğradığını şaşırır. Koskoca Amerika Başkanı’yla görüşmüş, onun desteğini almıştır. Reagan, KKTC’nin ilanına itiraz etmediği gibi, Türkiye Cumhurbaşkanı’na selam bile göndermiştir. Öyleyse bu bildiri de neyin nesidir? Hemen telefona sarılır, Amerikan Dışişleri Bakanlığı’nı arar, âdeta hesap sorar:

” ‘Ben dün Başkan Reagan’la görüştüm, bana böyle bir şey söylemedi.’

“Aldığı yanıt, Amerika ile ilişkilerin geçmişini, geleceğini özetleyen iki sözcüktür:

” ‘Söylemesi gerekirdi.’ ” (Hikmet Bila, Cumhuriyet 30. 01. 2004)

Kıbrıs konusuyla ilgili bugüne değin pek çok şey söylendi, yazıldı. Çözüm adına yapılan sonuçsuz görüşmeler yarım asrı çoktan aştı…

1974’ten beri takip etmiş olduğum bu önemli konuyla ilgili bu uzun süreçten çıkardıklarım, dikkat edilmesi gereken hususlar aşağıda sıralanmıştır.

Şurası bir gerçektir ki, bu konunun çözümü için bir elli yıl daha beklenmeyecektir. Rum tarafının bu uzlaşmaz tutumu devam ettiğine göre bundan sonraki süreçte; adanın kuzeyinde 35 yıldan beri dimdik ayakta duran KKTC devletinin uluslararası arenada tanınması yönünde politikalar daha fazla vakit kaybetmeden uygulanmalıdır.

İşte dikkat edilmesi gereken hususlar:

1- 1960 yılında kurulan Kıbrıs Cumhuriyeti Anayasasına göre, Kıbrıs Türk Halkının bu devleti kuran iki halktan bir tanesi olduğu,  kurulan bu devlet yapısı içerisinde azınlık statüsünde bulunmadığı, 1963 yılında Rumlar tarafından, tek taraflı olarak bu devletten dışlandığı, Rumların o tarihte Türklere karşı başlattıkları, on bir yıl boyunca 1974’e kadar acımasızca devam eden her türlü insanlık dışı uygulamalarla, katliamlarla Türklerin Kıbrıs’ta yok edilmek istendiği gerçeğini, dünya kamuoyunun önüne getirecek toplantılar, kongreler her türlü faaliyetler öncelikle yapılmalıdır…

Bu faaliyetler; Kıbrıs Türklerinin yoğun olarak yaşadıkları ülkelerde de yapılabilmeli, o ülkelerin sivil toplum kuruluşları, iş dünyasının temsilcileri hangi görüşe sahip olursa olsun Rumlarda dâhil bu tür toplantılara, kongrelere davet edilmelidirler…

2- Kıbrıs sorununun; Rumların iddia ettiği gibi Türkiye’nin 1974 yılında adaya müdahale etmesiyle değil; tam tersine Rum­ların, Kıbrıs Türk Halkını 1963 yılında, Acritas planıyla adada yok etmek istemeleri ile başladığını, 1974 yılında Kıbrıs Türk’ünün topyekûn imha edilmesini önlemek maksadıyla Türkiye’nin 1960 garantörlük anlaşmasının kendisine vermiş olduğu yasal hakkı kullandığını, o tarihten beri de adada barışın var olduğu, her platformda dünya kamuoyuna anlatılmalıdır. Bu anlatım, Rum­ların bu güne kadar başarı ile uygulamış oldukları, ‘Türkiye adada işgalcidir’ propagandasına karşı verilecek en etkili cevap olacaktır.

3- Kıbrıs konusunda uluslararası çevrelerde Kıbrıs Türk tarafı aleyhine oluşturulabilecek her türlü gerçek dışı söylem ve etkinliklere, bu olumsuzlukların oluştuğu yerde müdahale etmek adına; o bölgedeki sivil toplum kuruluşlarını, basın yayın organ­larını kısacası o ülkenin kamuoyunu doğru bilgilerle aydınlatmak için faaliyetlerde bulunarak bu olumsuzluklara anında tepki koymak, Kıbrıs Türkleri aleyhine oluşabilecek kamuoyunu doğ­ru bilgilerle aydınlatmak, devletin önemli görevlerinden birisi olmalı; sivil toplum kuruluşlarımızda, böylesi durumlarda gere­ken yasal tepkisini ortaya koymalıdır…

4- 50’li yıllardan beri Rumların uygulamış olduğu her türlü ambargolar ile hak ve hukuku gasp edilen Kıbrıs Türk Halkının, bu insanlık dışı uygulamalar nedeniyle uğramış olduğu mağdu­riyet, kaybetmiş olduğu ekonomik değerler, özellikle dünya kamuoyunda öne çıkan insan hakları kuruluşlarına anlatılabil­melidir.

(Örneğin: 1960’da kurulan Kıbrıs Cumhuriyetine yurt dışından yapılan ekonomik yardımların, 70/30 oranı esas alınarak, 1963 yılından günümüze kadar yapılan toplam meblağ değerlendiril­mesi yasal faiziyle birlikte hesaplanarak, Rum tarafından talep edilmelidir. )

Yapılacak bu talep; Kıbrıs Türk Halkının Cumhuriyetin ku­rucusu ve Anayasal ortağı olarak hem yasal, hem de en doğal hakkıdır. Bu amaçla yurt dışında bu önemli konu dile getirilme­li, ilgili kuruluşlardan destek istenmeli, çeşitli ülkelerdeki benzer kuruluş temsilcileri KKTC’ye davet edilerek misafir edilmeli, Rumların uygulamış oldukları ambargolar, bu insanlık ayıpları, kendilerine bizzat gösterilerek anlatılmalıdır. (bir dönem kimilerinin davul zurna ile açmış olduğu, bu maksatla büyük problem­ler yaşanan Lokmacı Barikatının açılışından sonra, Arasta esna­fının ekonomik yönden ne gibi kazanımları olduğu yönünde saptamalar yapılabilir..!) Bu nedenle, Kıbrıs Türk tarafının tezle­rinin, konuyla ilgili haklılığımızın anlatımı için bu ülkelerin sivil toplum kuruluşları ile sıkı temaslarda bulunulmalı, fikirleri alınmalı, katkıları talep edilmeli, toplantılar yapılmalı, güçlü bir karşı propaganda atağı başlatılmalıdır…

5- Dünyanın çeşitli yörelerinde yaşayan Kıbrıs Türkleri, verilen mücadele ile ilgili olarak mutlaka bilgilendirilmelidir. Bu mücadeleyi hangi kıstaslar çerçevesinde destekleyerek katkı sağ­layabilecekleri yönünde aydınlatılmalı; müzakereleri yürü­ten KKTC heyetine Kıbrıs Türkünün yaşadığı dünyanın çeşitli ülkelerinden dış destek sağlanması açısından güncel koordinas­yonlar yapılmalıdır. Unutulmamalıdır ki! Kıbrıs mücadelemizde bu güne kadar adada elde etmiş olduğumuz tüm kazanımların kaybedilmemesi için iç kamuoyundan sağlanan destekten daha fazlasına, dış kamuoyundan ihtiyaç vardır.

6- Kıbrıs’ta çözüm adına yürütülen tüm müzakerelerde; Rum tarafının daima uzlaşmaz taraf olduğu, Kıbrıs Türk tarafına uyguladıkları türlü ambargolar, gittikçe artan silahlanma faali­yetleri nedeniyle adayı ele geçirme, Yunanistan’a bağlama arzu­larından asla vazgeçmedikleri vurgulanmalıdır. Güney Kıbrıs Rum kesimine Yunanistan’dan geldiği kesin olarak belirlenmiş olan askeri gücün, GKRY’nin sürekli silahlanmasının en önemli nedeninin ENOSİS olduğu, bu hedeflerinden asla vazgeçmedik­lerinin ön plana çıkarılması, dünya kamuoyuna anlatılabilmesi de ayrı bir önem arz etmektedir.

7- Anavatan Türkiye’de; Kıbrıs konusu hala Türk Mil­letinin milli davası olmaya devam etmektedir. Kıbrıs denildiğinde orada yaşanan her olumsuzluk milletimizi yakinen ilgilendirmektedir.

Ancak özellikle son dönemde, bilinen odakların etkisi ile git­tikçe tırmanan ve adadaki kardeşlerimizin Rumlarla iç, içe yaşa­yabileceği, Türkiyelileri adada istemedikleri yönünde yapılan propagandaların yoğun bir şekilde yaşandığı bu dönemde; Türkiye’de yaşayanlarında aklı bir hayli karışmış/karıştırılmıştır.

Kıbrıs Türk Halkının, adadaki var oluş nedenlerinin tarihsel ve hukuksal haklılığını vurgulamak, Anavatanla Yavru Vatanın birbirlerinden asla ayrı düşünülemeyeceği, gösterilmeye/yaratıl­maya çalışılan bu olumsuz durumun gerçekte var olmadığı, bu kabul edilmez tablonun, Kıbrıs’ta ‘Birleşik Kıbrıs’ hayalleri peşin­de koşan işbirlikçi odaklar tarafından yaratıldığı, bu olumsuzlu­ğun ortadan kaldırılabilmesi adına gerçeklerin, kamuoyuna iyi bir şekilde anlatılması gerekliliği çok önemlidir.

Bu amaçla oluşturulacak, Kıbrıs Türk Halkının tüm kazanım­larına, hukuki sürece hâkim kişilerin yer aldığı bir komite tara­fından; Türkiye’de yapılacak bilgi şölenleri, benzer etkinlikler, bu olumsuz tablonun ortadan kalkmasına önemli bir katkı sağlaya­caktır. Türkiye’deki bu tür faaliyetlerin odağında üniversiteler olmalı, bu faaliyetlere, Anavatan Türkiye’nin sivil toplum kuru­luşları, iş çevreleri, siyasi partilerin temsilcilikleri, yerel yönetim­lerden mutlak surette destek sağlanabilmelidir.

Örneğin: Bu desteğin koordinatörlük görevi, 1948 yılından beri Türkiye’de faaliyette, merkezi Ankara’da bulunan Kıbrıs Türk Kültür Derneği Genel Merkezi ve şubelerine verilebilir. Bu der­neğimiz bu önemli görevi; KKTC Ankara Büyükelçiliği ve Türkiye’deki KKTC Konsoloslukları ile koordineli olarak yürüte­bilir.

Yukarıda özet olarak belirtmiş olduğum görüş ve önerilerim, Kıbrıs Milli Davamızın 50’li yıllardan günümüze kadar elde edil­miş kazanımlarımızın dünya kamuoyuna daha çarpıcı bir şekilde anlatılabilmesini içermek­tedir.

Ancak burada gözden kaçırılmaması gereken en önemli husus, sıralamış olduğum tüm görüş ve önerilerime benzer pro­paganda faaliyetlerinin güçlü bir şekilde Rumlar tarafından yıl­lardan beri dünyanın önemli merkezlerinde eksiksiz olarak uy­gulanmış olduğudur.­

Kıbrıs konusunun tarihsel sürecine baktığımızda, uluslara­rası arenada, Rum tarafı hukuki gerekçesi olmasa da hala Kıbrıs’ın yasal hükümeti olarak kabul görmektedir.

Taraflar arası Kıbrıs görüşmelerinde, Rum lobileri yapmış oldukları tüm propagandaları bu zemine oturtmanın rahatlığını yaşamakta, görüşmeleri kendi menfaatleri doğrultusunda yürü­tebilmek, görüşmecilerine destek sağlamak adına güçlü lobicilik faaliyetlerinde bulunabilmektedirler.

İşte tam bu noktada durup düşünmemiz, Kıbrıs mücadelemizde elde etmiş olduğumuz, tarihi ve hukuki tüm kazanımlarımızı, haklılığımızı savunabilmek adına görevlerimizi böylesine etkin bir şekilde ama her platformda yerine getirip getirmediğimizi sorgulamamız, benzer uygulama­ları vakit geçirmeden hayata geçirerek, Kıbrıs konusundaki haklılığımızı uluslararası platformda savunacak güçlü bir lobicilik yapmamız gerekmektedir.

Bu lobicilik faaliyetleri; Türkiye ve KKTC Dışişleri yetkilileriyle mutlaka koordineli edilmeli, özellikle bu konunun uzmanlarından yeterince faydalanılmalıdır.

Unutmayalım ki;

Kıbrıs konusunda Rum tarafının, Yunanistan’ın değişmeyen ve değişmeyecek olan bir tek hedefi vardır!

Bu hedef: Türk Askerinin adadan çıkarılması, Türkiye’nin garantörlük hakkının yok edilmesi; önünde, sonunda adanın Yunanistan’a bağlanmasıdır.

Bu amaç uğruna Rum tarafının 1878’den beri vermiş olduğu tarihsel mü­cadelelerinin ardında, dün olduğu gibi bu günde Hıristiyan âleminin desteği vardır; bu destek yarında olacaktır…

‘Yabancı Sermaye İle İlişkiler’ başlıklı altıncı bölümün Celal Bayar’a ait “Türkiye Türklerindir, Türklere ait kalacaktır” sözleriyle başlaması ilginç. Lozan’da “Ne reddederseniz cebimize atıyoruz. Memleketiniz haraptır. Yarın geleceksiniz, kalkınmak için yardım isteyeceksiniz” diyen Lord Curzon’a karşı İsmet İnönü’nün “Unutmayalım ki geçmiş zamanlarda yapılan yanlışlıklar çoğunlukla ihtiyaç yüzünden işlenmiştir” yaklaşımıyla birlikte yabancı sermaye arayışına çıkılması da ilginç bir durum.

Müslüman-Türk tacirlerinin millîciliğinin metropol burjuvazilerinin Türkiye uzantısı olmaktan ibaret olarak gören Tezel, Cumhuriyetin ilk yıllarında Amerikan Chester Şirketi’ne ticarî imtiyaz verilmesinin değil Şirketin dağılarak beklenenin gerçekleşmemesinin Kemalist kadrolarda hayal kırıklığı yarattığını savunmaktadır. 1924’te yabancıların Türkiye’deki belediye sınırları içinde taşınmaz mal edinmelerini sınırlayan yasal engellerin kaldırılmasını ve 1925’te Osmanlı Bankası’nın Hükümete açtığı kredi karşılığında ticarî ayrıcalığının uzatılmasını da bâbda değerlendirmektedir.

1924’te İstanbul’da bir Belçika Şirketine, 1925’te İzmir’de bir İsveç Şirketine, 1926’da İzmir’de bir Belçika Şirketine, 1927’de biri Belçika, biri Alman, biri de Fransız olmak üzere 3 ecnebi şirkete, 1928’de Adana’da Alman, Ankara’da İngiliz ve Fethiye’de Fransız şirketlerine, 1929’da bir Amerikan ve Fransız Şirketine hem de madencilik, telefon, elektirik, gaz gibi alanlarda ayrıcalıklı statü tanınmasını tek tek yazan Yazarımız, Kurtuluş Savaşı kadrolarının sanıldığı gibi antikapitalist veya yabancı sermayeye karşı olmadıklarını ıspatlamaya çalışmaktadır.

TBMM’nin bazı önemli üyelerinin ve Atatürk’ün bazı etkili arkadaşlarının da karma sermayeli şirketlerde yer aldığını tespit eden Yahya Tezel, 1931’de Maliye Bakanı Saraçoğlu’nun Amerika’ya 50 yada 100 milyonluk kredi bulmak için gönderilmesini fakat eli boş geri gelmesini de üst paragraftaki kanaatine destek mahiyetinde işlemektedir. T.C. Hükümetlerinin bazı yabancı şirketleri satın alarak kamulaştırması da dâhil Türkiye’de Devletçilik’in ‘devlet kapitalizmi’ olarak yürüdüğünü iddia etmektedir.

1923 – 1950 döneminde demiryolları, limanlar ve belediye hizmetleriyle ilgili 24 ayrıcalıklı yabancı şirketin millîleştirildiğini ve bunun 21 tanesinin 1933’le 1945 arasındaki Devletçi kalkınma döneminde olduğunu anlatan Yazar, yabancı şirketlerin de anlaşmazlık çıkarmayarak adeta satın almalarda gönüllü olduklarını vurgulamaktadır. Başbakan Bayar’ın “Ecnebi sermayesinin düşmanı değiliz. İstemediğimiz sermaye ‘vagabond’ yani serseri sermaye, spekülatif sermayedir” sözünde olduğu gibi millileştirmelerin yoğun olduğu 1934-1938 yıllarında 32 yeni yabancı şirketin açılmasını da kanaat pekiştireç olarak işlemektedir.

Osmanlı’nın dış borçlarının uzun tartışmalardan sonra % 67’sinin Türkiye tarafından ödenmesi söz konusudur (1925). Yazar, Türk Hükümetlerinin bu borçları bazen öteleyerek, bazen indirim yaptırtarak ve taksitlendirerek 1940’da kapatma başarısı gösterdiğini ifade etmektedir. Fakat yeni sanayi programı için Amerika’dan ve Avrupa ülkelerinden yeni borçlar arandığı, ancak Sovyetler Birliği’nden alınabilen 8 milyon dolarlık kredi ve teknik yardımla (1932) sürecin başladığı vurgulanmaktadır. Bunu 1936’da İngiltere’den alınan 3 milyon sterlinlik (18 milyon TL) ve 1938’de Almanya’dan alınan 100 milyon TL’lik kredi izlemektedir.

II. Dünya Savaşı sırasında Almanya, Fransa, İngiltere, ABD’den ve çoğunluğu askerî malzemeden kaynaklanan 360 milyon liralık dış borç yüküne girildiğini belirten Tezel; Ankara Hükümetinin İkinci Dünya Savaşı’nı 16 yaşındaki genç Cumhuriyet’i yok edebilecek ciddi bir tehlike olarak gördüklerini düşünmektedir. Zira bir yandan Almanların Yunanistan’ı ve 12 Ada’yı alarak Türkiye ile karadan ve denizden sınır olması (Nisan 1941), diğer yandan Ağustos 1941’de İran’ın kuzeyden Sovyetler ve güneyden İngiltere tarafından işgal edilmesi savaş sonuna dek Türkiye’yi daimî bir teyakkuzda tutmuştur.

31 Mart Yerel Seçimlerinden sonra, Millet İttifakının Belediye Başkanları ülke nüfusunun yarıdan fazlasının yaşadığı ve ekonomik açıdan GSYİH’nın dörtte üçünü oluşturan illeri yönetmeye başladı.

Çoğu 25 senedir AKP tarafından yönetilen illerdeki bu değişimin çok farklı yönlerden etkili olacak:

a- Seçimlerde AKP rakiplerine göre onlarca kat para harcama imkânına ve çok iyi bir teşkilatlanma yapısına sahipti.

AKP 17 senedir iktidarda ve Genel Başkanı aynı zamanda Cumhurbaşkanı olduğu için devlet imkânlarından, kendi oluşturduğu devlet kadrolarından, kendi yarattığı zenginlerinden ölçüsüz bir şekilde yararlanıyordu.

Anadolu Ajansı kadrolarını, Yüksek Seçim Kurulu, İl ve İlçe Seçim Kurullarını oluşturan AKP, her seçimde hile yapıldığı iddialarına rağmen,“atı alan Üsküdar’ı geçti” diye meseleyi kapatabiliyordu.

Basın ve medyanın yüzde 90’ından fazlasını doğrudan yönetebilir hale geldiğinden, her türlü bilgiyi işine gelir şekilde sunma ve kamuoyunu yönlendirme yeteneğine sahipti.

İstediği gibi rakiplerini görünmez hale getirebiliyor, sadece sosyal medyada düzensiz çabaların eseri olan muhalif sesleri etkisiz kılabiliyordu.

Devlet gücünü acımasızca kullandığı için, insanları hürriyetleri, servetleri veya şereflerini kaybetme korkusuyla sindirmek gibi bir etki alanı içinde tutuyordu.

Bütün bunlar ve diğer sebeplerle AKP “yenilmez armada” olarak görülüyordu.

b- “Bunlar asla seçimle gitmez” kanaati toplumda yaygın bir hale gelmişti.

c- 31 Mart ve sonrası gelişmelerle işte bu “öğrenilmiş çaresizlik” duygusu kırıldı.

AKP ve Recep Tayyip Erdoğan’ın yenilebilir olduğu görüldü. Hem de bütün bu saydığımız olağanüstü ve orantısız güç ve imkânlarına rağmen.

Bu yüzden adalet, bu yüzden vicdan, bu yüzden Türkiye kazandı.

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı seçilen Ekrem İmamoğlu‘nun 17 gün sonra mazbatasının verilmek zorunda kalınması toplumu rahatlattı.

*****************************

Islak İmzalı Tutanaklar Olmasaydı…

“Oyları kimin verdiği değil; kimin saydığı önemlidir!” demiş, Joseph Stalin.

İstanbul’da Ekrem İmamoğlu ve Ankara’da Mansur Yavaş’ın kazanmasında, Millet İttifakı görevlilerinin oyların sayımında görevlerini eksiksiz yapması belirleyici oldu.

Mansur Yavaş‘ın önceki dönem seçiminden ders çıkarmış olması zaten beklediğimiz bir durumdu. Zaten oy itibariyle de AKP adayından epeyce farklı oy aldı.

Ama Ekrem İmamoğlu ile CHP ve İYİ Parti İl Teşkilatlarının İstanbul’da sandıklara bu kadar sahip çıkması bir sürpriz oldu.

AA verilerine göre bile sandık sayımları devam ederken AKP Adayı Binali Yıldırım’ın “seçimi kazandık” açıklaması sonrası normalde iş bitmiş olurdu.

Bu defa öyle olmadı. Çünkü Ekrem İmamoğlu, Binali Yıldırım’dan kısa bir süre sonra, ekranlara çıktı ve “bütün sandıkların ıslak imzalı tutanakları elimde” dedi. İşte bu bilgi geçmiş seçimlerdeki senaryonun oynanmasını engelledi.

Daha önce de yazdım, “İmamoğlu başkasının oylarını çaldığı için değil, kendi oylarının çalınmasını engellediği için kazandı.”

Şu açık olarak ortaya çıktı ki, seçim kazanmak için:

a- Her kesimden oy alabilecek dürüst adaylarınız olacak. Bu adaylar söz dalaşının ustası Erdoğan ve ekibiyle aynı üslubu konuşmayacak. Adaylar herkesi kucaklayıcı, sabırlı, olgun bir üslupla hizmetlerini ve hayallerini anlatmaya odaklanacak.

b- Her sandıkta yeterli sayıda görevli ve müşahit bulundurulacak. Bu görevliler oyların sayımında çok dikkatli olacak. Gerektiğinde itiraz şerhlerini koyacak. Sonunda mutlaka ıslak imzalı tutanak alıp, partisinin seçim merkezine ulaştıracak.

c- Partinin bilgisayar sistemi gerekli itirazlar için sağlıklı veri toplayabilecek.

Muhalefet bu temel görevlerini Türkiye bazında gerçekleştirebilirse, gelecek seçimlerde kazanma şansı çok büyük olacaktır.

CHP ve İYİ Parti bunları Cumhurbaşkanlığı seçiminde de yapabilseydi, gecenin bir saatinde daha YSK verileri girmemişken, sadece AA verilerine göre“adam kazandı” diye pes etmeyecekti.

*****************************

Olağanüstü İtiraz Süreci

AKP Genel Başkan Yardımcısı Ali İhsan Yavuz sık sık TV kanallarında programlara çıkıp, uzun uzun “Olağanüstü İtiraz” gerekçelerini açıklamaya çalıştı. Ama hiç inandırıcı olamadı.

Çünkü “Hiçbir şey olmasa bile kesinlikle bir şeyler oldu. Ama fark edemedik” gibi ilginç / tuhaf sözler söyledi.

Çünkü “bazı sandık görevlilerinin FETÖ’den mahkûm olanların birinci derece yakını olduğunu” söyledi. Aynı durumda olanların, Bakan, Büyükelçi vd kamu görevlerine atanmasında sakınca bulunmazken sandık kurulunda görev yapmasının sakıncasını anlatamadı. Bunlara neden zamanında itiraz etmediklerini açıklayamadı.

Çünkü “Büyükşehir seçiminde hile var, ilçelerde yok” derken gerekçe sunamadı.

Çünkü “bir takım suçların işlendiğini sezdiklerini” ve “bunların CHP adayına yaradığını” söylemesine rağmen bu suçların faillerini gösteremedi.

Hileyi CHP ve İYİ Parti mi yaptı? “Hayır”. Peki, Mülki Amir? “Suçlu değil”. Başka! Hâkim, Sandıktaki AKP’liler, “onlar da suç işlemedi”, “YSK‘ya güveniyoruz.”

“Hileyi kim yaptı?” sorusuna verebildiği cevap: “Bu işte bir iş olduğu kesin.”

Böylesine bir cevaba da kimse inanmıyor.

***

AKP’nin olağanüstü itiraz dilekçesinde tek husus önemli olabilir:

AKP’nin itirazının kabul edilebilmesi ve seçimin yenilebilmesi için, oy kullanma yasağı olan kişilerin (hükümlü veya kısıtlı) oy kullandığının ispat edilmesi ve bunların sayısının İmamoğlu’nun yaptığı farktan büyük olması yani en az 13.730 olması gerekiyor…

Kureyş müşriklerinin, Allaha ortak koşanların Hudeybiye Anlaşmasını (M. 628)

Bozmaları üzerine Resulü Ekrem, sefer kararı aldı.

Mekke’ye yürüyecekti.

Çünkü Müslümanlar Medine’de bile rahat bırakılmıyorlardı.

Mekke ta oradan Medine’yi tehdit ediyordu.

Çok zaman Müslümanlar, silahlı olarak sabahlıyorlardı.

Mekke’nin baskını her an mümkündü. Bu tehlike savulmalıydı.

Fakat bunu son derece gizli tutmak istiyordu.

Böylece hem düşman hazırlık fırsatı bulamayacaktı.

Hem de fazla kan dökülmesi önlenmiş olacaktı.

On bin kişilik ordusuyla sefere çıktı.

Nihayet Merruzzahrân Vadisi’ne gelindi. Her mücahide ateş yaktırıldı.

Mekke’den görülen bu ateşler; müşrikleri, kâfirleri korku ve dehşet içinde bıraktı.

Mekke kuşatılmıştı.

Bu arada Ebu Süfyan’ın önünden İslâm ordusu geçirildi.

Ta ki, bu orduya karşı durulmayacağını anlasın. Karşı harekete geçmek isteyecekleri caydırsın.

Ebu Süfyan, önünden geçirilen ordunun haşmet ve görkemi karşısında,

Kendisini tutamaz!

Hz. Abbas’a karşı ağzından şu kelimeler dökülür:

“Kardeşinin oğluna ne kadar büyük bir saltanat verilmiş!

Hiçbir hükümdarda görmediğim bir saltanat!”

Hz. Abbas; “Bu saltanat değil, peygamberliktir!” diyerek Ebû Süfyan’ın yanlışını düzeltti.

Ebu Süfyan da, “Evet peygamberliktir!” diyerek kanaat ve düşüncesini doğrulttu.

Daha sonra Ebu Süfyan’ın Mekke’ye gitmesine izin verildi.

Geri dönüp, Mekkelilerin boş yere karşı koymalarını önlesin diye…

“Çünkü o (Peygamber yani Hz. Muhammed) her şeyden evvel insanlara ebedî saadeti kazandıracak olan hak ve hakikati tebliğe (sunmaya) memur (ve görevliydi). İnsanları imhâya (mahva) değil! Teslime mecbur bırakıldıkları takdirde içlerinden birçoklarının gönlü İslâma kayabilirdi. Böylece de iman nimetini elde etmiş olabilirlerdi. O halde düşmanı tamamen imha etmek yerine ona galebe etmek, onun ulvî (yüce) gayesine daha uygundu.” (Peygamberimizin Hayatı, Salih Suruç 3. Cilt İstanbul – 2003 s. 185,186,198)

x

Çok kısa olarak Mekke’nin fetih ve alınışını dile getirdik.

Maksadımız fethi anlatmak değil.

O ayrı bir manevî destan konusu olacak kadar derin manalar içerir.

Biz sadece Hz. Abbas’ın, Ebu Süfyana verdiği çok anlamlı cevaba dikkatleri çekmek istedik.

Ne demişti önünde resmi geçit yaptırılan İslâm ordusunun heybet ve haşmeti karşısında

Ebu Süfyan ne demişti Hz. Peygamber’e:

“Ne kadar büyük bir saltanat verilmiş! Hiçbir hükümdarda görmediğim bir saltanat!”

Demişti demesine de hemen vermişti ağzının payını Hz. Abbas.

Ve İslâmın, evrensel espri ve ruhunu yansıtan, âdeta cihana haykıran şu özlü sözü söylemişti:

“Bu (Hz. Muhammed’in davası) saltanat değil, peygamberliktir!”

Bu, çok anlamlı cevapta, ne yoktu ki değerli okur!

Çok ince düşünürsek; İslâmı yanlış yorumlamaktan kaynaklanan ve zihinleri meşgul eden

Bazı problemlerimizi çözecek iksiri, bu altın sözde fazlasıyla bulabiliriz.

Şimdilik düşündürmekle yetiniyor:

“Görenedir görene, köre ne?”

Demek istiyorum be dostlar!

Ak Parti’nin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan adayı ve milletvekili Binali Yıldırım bugün yaptığı basın açıklamasında, kaybettiği 31 Mart seçimleri için “Bu seçim murdar olmuş bir seçimdir. Murdar olmuş etin kavurması olmaz” şeklinde açıklama yaptı.        Açıklamayı okur okumaz, “acaba tam olarak ne demek istedi?” düşüncesiyle hemen Türk Dil Kurumu’na başvurdum. TDK’ya göre “murdar” kelimesi şu anlamlara gelmektedir. 1) sıfat Kirli, pis. 2) Cinsel birleşmeden sonra yıkanmamış (kimse). 3) Dini kurallara uygun olarak kesilmemiş olan (hayvan). (http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_gts&arama= gts&guid=TDK.GTS.5cb4b9f6c880f7.00082785 )

Binali Yıldırım’ın “murdar” sözünü hangi anlamda kullandığını bilemiyorum ancak bildiğim bir şey var ki hakikatte seçim değil ama siyaset murdar oldu.

Türkiye’nin Ak Parti Kaynaklı Problemi

Ak Parti’nin ve yöneticilerinin Türkiye’nin problemlerine karşı lakayt tavrını, ülkenin problemlerini çözmek gibi bir dertlerinin olmadığını, eskaza ülke problemlerini dert etseler bile bu problemleri çözmek için gereken evsaf ve kabiliyete sahip olmadıklarını yazmaktan usandım. Ak Parti’nin yönettiği Türkiye’ye baktığımda, Peter Prensibi’nin (*) dünyada başka hiçbir ülkede ve organizasyonda görülemeyecek şekilde hayata geçtiğini görüyorum.

Ancak, Türkiye’nin Ak Parti kaynaklı problemi çok daha büyük. Ak Parti sadece Türkiye’yi kötü yönetmekle kalmıyor, bu ülke insanının mazisinden tevarüs eden değerleri birer birer yıkıp tarumar ediyor. Ak Parti, iktidarının özellikle son yıllarında demokrasiyi, hukuku, eğitimi zaten yerle bir etti. Mental olarak ise siyasi ahlakı, siyasi nezaketi, devlet olgunluğunu, dini duygu ve hisleri, helal-haram hassasiyetini ve en önemlisi güvenilirlik kavramlarını harap etti.

Millet İradesine Darbe

İstanbul’da seçimi CHP (daha doğrusu Millet İttifakı) adayı Ekrem İmamoğlu’nun kazandığının belli olduğundan beri Ak Parti’nin bütün ayarları bozuldu. Seçim sonuçları belli olalı iki haftadan daha fazla bir süre geçmesine rağmen Ekrem İmamoğlu’na mazbatası hala verilmedi. Kanuna ve hukuka açıkça aykırı usullerle tekrar tekrar oy sayımı yapılarak seçim sonuçları sulandırıldı ve adeta millet iradesine darbe vuruldu.

Seçim sonuçlarıyla alakalı asıl traji komik olansa Ak Parti yöneticilerinin seçimlerin şaibeli olduğu(!), CHP’nin taşıma seçmen uygulaması yaptığı (!), özelikle Büyükçekmece’de sahte seçmen kayıtları olduğu (!) gibi absürt iddialar ileri sürmeleriydi. Hâlbuki daha seçimlerden önce muhalefet özellikle bu sahte seçmen kaydı konusunda yoğun itirazlarda bulunmuş, YSK ve Ak Partili yetkililer ise bu itirazlara bıyık altından gülerek Türk seçim sisteminin dünyanın en güvenli seçim sistemi olduğu yönünde cevaplar vermişlerdi. Tabi ki itirazlar da reddedilmişti.

Okey Oynarken Taş Çalıp Mızıkçılık Yapan Çocuk

Henüz bir üniversite öğrencisi olduğumuz ve arkadaşlarımızla sabahlara kadar okey oynadığımız rint zamanlarımızda, okey oynarken taş çalan eden bir arkadaşımız vardı. Bu arkadaşımız ne zaman taş çalmasına rağmen mağlup olsa, masadaki diğer oyuncuları taş çalmakla itham eder ve hemen mızıkçılığa başlardı.

31 Mart seçimlerinden beri “şaibe”, “hile”, “sahte seçmen” diye bağıran Ak Parti, benim gözüme, okey oynarken taş çalıp mızıkçılık yapan çocuk gibi görünüyor.

Birilerinin Şahsi Menfaatlerinin Temin Edilmesi

Siyaset kurumu dünyanın her ülkesinde taht oyunlarıyla, entrikalarla yürür. Ancak siyasetin dünyadaki hiçbir ülkede son yılların Türkiye’sinde olduğu kadar bayağılaştığına şahit olamazsınız. İki sene önce bir tane adamın şahsi kariyeri için bir referandum yaptık ve referandum devam ederken seçim kuralları değiştirildi. Böylece, uğruna referanduma gidilen adam kariyer hayallerine vasıl oldu.

Bugün olansa farklı değil. Sırf bir tane adam belediye başkanlığı seçimlerini kaybetti diye, demokrasi, sandık, seçim, millet iradesi ve hukuk ayaklar altında çiğneniyor. Bu adam belediye başkanı olsun diye seçimlerin -millet iradesine ve hukuka aykırı şekilde- yenilenmesi bile gündemde.

Siyaset, vatandaşların sorunlarının çözülmesi için var olan bir kurum, birilerinin şahsi menfaatlerinin temin edilmesi için değil.

Siyaset Kurumunun Yeniden Dizayn Edilmesi Gerekmektedir.

Başa dönelim. Binali Yıldırım’ın, “Bu seçimler murdar olmuştur” derken, murdar sözünü hangi anlamda kullandığını bilmiyorum. Ama tekraren belirteyim ki Türkiye’de asıl murdar olan seçimler değil, siyasetin ve siyasi partilerin bizzat kendileridir. Ve ben burada “murdar” kelimesini TDK’nın tanımladığı üç anlamda da kullanıyorum.

Türkiye’de siyaset kurumu kokuşmuş durumda. Siyaseti bu kokuşmuşluktan kurtarmak için, sahneye sürekli olarak yeni yüzler çıkacak şekilde siyaset kurumunun yeniden dizayn edilmesi gerekmektedir.

Bu dizayn etmeye de mevcut tüm siyasi partilerin ve artık derisi kalınlaşmış, ar damarı çatlamış bir kısım siyasetçilerin lağv edilmesiyle başlanması lazımdır.

(*) Peter Prensibi; “Bir hiyerarşi içerisindeki her birey kendi yeteneksizlik seviyesine kadar yükselir” şeklinde özetleyebileceğimiz teori.

Ülkemize yapılan her yatırıma sevinmek, vatan ve millet sevdalısı insanların normal davranışı olması gerekir.

Fakat son zamanlarda yapılan ve yapılması planlanan bazı dev yatırımlar bende sevinç yerine endişe ve hüzün duyguları yaratıyor.

Var olan Atatürk Havaalanını kapatıp, şehir dışında İstanbul Havalimanı adıyla çok daha büyüğünü, hem de sıfırdan “yolcu garantili” Yap- İşlet- Devret usulüyle yapılmasına sevinemiyorum.

İlave kapasiteye ihtiyaç varsa, Sabiha Gökçen’in kapasitesi artırılabilirdi. (Böyle yapsak 7 milyar dolarlık dış borç almayacaktık ve yılda 500 milyon dolar daha az dış borç faizi ödeyecektik.)

O da yetmezse bir yandan Atatürk Havalimanını çalıştırırken aynı zamanda neden aynı ölçekte veya biraz daha büyük başka havaalanı yapmadığımızı sorguluyorum. Mesela “Londra’da beş havalimanı yapan İngilizler birden daha mı az akıllı?” diye düşünüyorum.

“Kanal İstanbul” adı altında yapılacak yatırımın tam da “ekonomik tetikçilerin” yönlendirilmesiyle yapılan verimsiz ve ülkemizin ekonomik kaynaklarını kurutacak yatırım sınıfına girdiğini düşünüyorum.

Uluslararası antlaşmalarla yabancı gemilerin bedava geçebildiği İstanbul Boğazı gibi doğal ve geniş bir kanal varken, gemilerin yapılacak kanaldan para vererek geçmek isteyeceklerine inanamıyorum.

Trakya Bölgemizi ikiye bölecek kanal üzerinde kaç tane “Boğaz Köprüsü” yapılması ihtiyacı doğacağını düşünmek bile istemiyorum.

Bunlarla ilgili düşüncelerimi ileride belki başka yazı konusu yapabilirim.

“Şehir Hastaneleri” adı altında yapılan dev hastanelerin de sevinemediğim yatırımlar arasında olduğunu sayabilirim.

Hafta sonu Antalya’da yapılan Aydınlar Ocakları 48. Büyük Şurası‘nda sunulan tebliğler arasında “Şehir Hastaneleri” konusu da vardı. Bu hastaneler hakkındaki endişelerim, konunun uzmanı olan Prof. Dr. Hasan Serdaroğlu‘nu dinlediğimde tam bir üzüntüye dönüştü.

Aşağıda bu sunumdan aldığım notları ve diğer bazı bilgileri paylaşıyorum. Kararı siz verin.

*****************************

Şehir Hastanelerinin Maliyeti

Şehir Hastaneleri devletin bir özel şirket grubu ile yaptığı uzun süreli sözleşmelere göre yapılmakta. Yerini devletin verdiği, projesini devletin hazırladığı hastanelerin inşası, cihazların ve finansmanın teminini şirketler grubu yapmaktadır. Devlet 25 yıllığına hastaneyi bu şirkete kiralamaktadır. Devlet belirlenen sayıda hasta garanti etmekte, bu sayının altında kalırsa garanti edilen sayı ile aradaki farkın hasta başına ücretini devlet ödemektedir.

Kalkınma Bakanlığı’nın raporuna göre, 18 Şehir Hastanesi yapılıyor. Sözleşme değeri 10,6 milyar dolar olan bu hastaneler için 25 yıllık dönem içinde her yıl yapılacak ödemelerle birlikte ödenecek para 30,3 milyar dolar olacak.

Şirketler yalnızca kiradan 25 yıl içinde 20 milyar dolar kazanacak. Bu da dolar bazında yıllık yüzde 8 gibi bir kazançtır. Bu tefeci faizlerinde bile görülmeyen yüksek bir kazançtır. Dolar bazında yüzde 1,5-2 gibi oranlar makul sayılmaktadır.

Hastaneyi yapan şirket sadece kira geliri de almayacak. Yapılan anlaşmaya göre hastanelerin en çok gelir getiren, Röntgen, MR, PET gibi birimleri, hastane laboratuarları, bakım onarım hizmetleri, hastane içinde ve dışında yapılan dükkânlar, otel, otopark gelirleri ve diğer 19 kalem hizmetin gelirleri de hastaneyi yapan şirkete ait olacak.

Hastaneyi yapan şirket böylesine ballı kazançlar elde ederken bu hastanelerin devlete maliyetleri nasıl olacak?

Bu hastanelerde hasta yatağı başına düşen maliyet özel hastanelerin ortalama maliyetinin 3,5 katı olacak.

Birim maliyet artsın diye bu hastanelerde yatak başına düşen kapalı alan modern hastanelerden yüzde 40 daha fazla olarak projelendirilmiş. Böylece birim inşa maliyeti yükseltilmiş. Bu arada devletin enerji, bakım onarım ve temizlik giderleri de artmış olacak.

Döviz bazında alınan kredinin ödenmesi de döviz olarak yapılacağından, bu hastanelerin hizmetlerinden yararlanacak olan vatandaşlarımız, her kur artışından kaçınılmaz olarak etkilenecek.

Şehir Hastanelerinin bir yıllık kirasıyla 150 yataklı 64 hastane yapabiliriz. Peki, neden 25 yıl boyunca kira ödeyelim?

***********************************

Şehir Hastanelerinde Hizmet Kalitesi ve Hizmete Erişim

Tüm dünyanın kabul ettiği ölçütlere göre hastanelerde ideal yatak sayısı 200-600 arasıdır. 600 yatağın üstünde verimlilik açısından sorun yaşanmaktadır. Türkiye ise 1.000- 4.000 yataklı hastaneler inşa ediyor.

Bir başka önemli husus ise ölçekleri itibariyle şehir merkezlerinde arsa bulunamadığından bu hastaneler hep şehir dışına yapılmakta.

Şehir Hastanesi yapılan il merkezlerinde halen hizmet üreten devlet hastaneleri kapatılacaktır.

Mesela Denizli’de 1.000 yataklı Şehir Hastanesi faaliyete geçtiğinde Denizli Merkezdeki toplam yatak kapasitesi 995 olan iki devlet hastanesi kapatılacak.

Mersin’de 1.294 yataklı Şehir Hastanesi kuruldu. 812 kapasiteli iki hastane kapatılıyor.

Adana’da 1.550 yataklı ŞH açılınca, toplam kapasitesi bunun kadar olan üç hastane kapatıldı. Bunlardan bir tanesi 5 yıl önce hizmete girmiş.

Kocaeli’de 1.180 yataklı Şehir Hastanesinin 2020 Mart ayında hizmete girmesi planlanıyor. Merkezdeki hastanelerin akıbeti ne olacak bilmiyoruz.

Ankara’da 3.600’er yataklı iki Şehir Hastanesi hizmete girince merkezdeki 12 kamu hastanesi kapatılacak.

İstanbul’da toplam yatak sayısı 6.780 olan iki şehir hastanesi hizmete girince merkezdeki kaç hastanenin kapatılacağı belli değil.

Yoğun trafik sorunları olan bu şehirlerde acil hastaların şehir dışındaki hastaneye erişimi sırasında can kaybı veya hastalığın tedavisinin güçleşmesi gibi ciddi sıkıntılar yaşanacak.

Kapatılacak olan devlet hastanelerinin bir kısmı yeni veya yenilenmiş hastanelerdir. Yapılacak Şehir Hastaneleri bütün teçhizat ve donanımıyla sıfırdan yapıldığından, kapatılan devlet hastanelerinin cihazları muhtemelen hurdaya çıkacaktır.

Dünyanın terk ettiği bu verimsiz hastaneleri neden yapmakta direniriz?

Neden var olan hastaneleri kapatırız? Ve yeni hastanelerin neden bu kadar pahalıya mal olduğunu sorgulamayız?