“MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin partisinin son kurultayında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ı kurtarıcı olarak ilan etmesinden sonra bu konuyu yani “siyasetteki melezleşme”yi yeniden konuşmak gereği hissettim! Bu konu Türk Milleti açısından kafa karıştırıcı ve düşündürücü bir sorundur…”

Yeni sistemin bir gereği olarak takdim edilen ittifaklar ve ittifak partilerinin kendi ideolojik-fikri hususiyetlerini anlamsızlaştırdığı bir siyasal gerçeklik olarak önümüzde durmaktadır.

Sorumuz, fikirsiz bir iktidar veya muhalefet olur mu, sorusudur.

Buna cevap olarak da, Türkiye’de bir takım iç ve dış güçler tarafından siyasetin melezleşmesi arzulanıyorsa, fikirsiz iktidar da olur, muhalefette olur diyebiliriz. Çünkü siyasi hayatımızdaki gelişmeler bize bunu göstermektedir.

Melezleşme botanik ve zooloji bilimine ait bir kavram. Küreselleşme odaklı çalışmalarda sosyal bilimciler kültürel melezleşmeye, çalışmalarında atıf yapıyorlar. Bu küreselleşmenin etkilerine sıcak bakanların sahiplendiği bir kültürel melezleşmedir.

Bizim fikirlerinize göre post modernleşme kavramı olarak melezleşme, milli kültürleri ve kadim gelenekleri tahrip edici bir yaklaşımdır ve sadece kültürle sınırlı değildir.

Siyasete de sirayet eden melezleşme, yayılma özelliği gösteren ve karşısında durulması gereken bir olgudur. Siyasette melezleşme derken farklı siyasi fikirlere sahip, farklı ideolojik eksenli siyasi yapıların eklemleşerek bulanıklaştığı, fikirlerin ve değerlerin geri plana atıldığı ittifaklar içinde eritildiği bir süreci kastediyoruz.

Dünyaya bakışları, ideolojileri, eğilimleri, sosyolojik tabanları birbirinden farklı partilerin ittifaklar adı altında birlikte hareket etmeye zorlanması, sistemin siyasi yapıları buna mecbur bırakması siyasette de melezleşmeye işaret ettiğini düşünüyoruz.

Siyasetin melezleştirilmesi süreci, siyasi yapıları iç içe geçirirken onları var eden fikirleri de buharlaştırıyor. Siyasi yapılar, ittifak dayatmaları içinde karışıp, kaynaşıyor ve özlerinden uzaklaşıyor. Siyasi melezleşme partilerin yapısını, işleyişlerini, fikirlerini ve ideolojilerini dönüştürürken siyasi kimlikleri de eritiyor.

Siyasi kimlikler bulanıklaşıyor, silikleşiyor…

İdeolojiler, kadrolar, parti programları önemini kaybediyor.

Siyasi söylemlerin içi boşalırken siyasi gruplar işlevsizleşiyor…

Siyasi kimlikler ve yapılar zıt kimlik ve yapılarla bir araya getirilmeye zorlanarak kaynaştırılıyor, yeni siyasi melez kimlikler oluşturuluyor.

Zıt siyasi kimlikler arasında kurulan siyasal etkileşim ve ortak mücadele ruhu zıtlıkları törpülerken savunulan fikirler esnetiliyor, kimlikler kimliksizliğe sürükleniyor.

Siyasi yapılar içinde bulundukları ittifakın uyumu adına inanmadığı değerleri, politikaları, uygulamaları savunmak durumunda kalıyor.

Dolayısıyla melezleşen siyaset; bir milliyetçi ile bir ümmetçiyi, bir sosyal demokrat ile milliyetçiyi, bir Atatürkçü ile bölücüyü aynı ittifak da işlevselleştirebiliyor.

Siyasal kültürler, kimlikler, yapılar birbirleri ile o kadar yakınlaşıyor ki kim neyi hangi orijinal fikir ve ideolojiyi savunuyor anlaşılamıyor.

Siyasetin farklı desenleri aynı ittifaklarda birleştirilirken ittifaklar kendi içlerinde parçalı yapılara dönüştürülüyor.

Siyasette melezleşme köklü siyasi yapıların söylem ve politikalarını etkileyip değiştirirken siyasi kimliklerin dönüşümünü de hızlandıran bir işlev görüyor.

Birbirine zıt siyasal yapıların birbirine yakınlaştırılması, siyasal kimliklerin silikleşip buharlaştırırken, siyasal kimliklerin sahip olduğu ayırıcı niteliklerin kaybolmasını da sağlıyor.

Siyasal yapıların ayırıcı niteliklerinin kaybolması, siyasal kimliklerin diğer kimlikler içinde erime ihtimalini de gündeme taşıyor.

Köklü bir geçmişin sonucunda oluşan siyasi kimlikler; melezleşmenin getirdiği değiştirici ve öğütücü yapı ile aşınırken bizatihi melezliğin kendisi bir siyasi kimlik haline dönüşüyor.

Köklü siyasal yapılar değişime uğrarken, zıtların ittifaklarından yeni bir siyasi kültür oluşuyor.

Bu dönüşüm partilerin; ideolojileri ve savunduğu fikirler ile değil ittifak içindeki uyumları, ittifak bileşenleri üzerinde mutabakatı ve yeni sistemin kaynak paylaşımlarındaki uyumu ile ortaya çıkışına neden oluyor…

Ben bu yazıyı, Müjdat Öztürk ve Sinan Baykent’in kaleme aldığı köşe yazılarından alıntılar yaparak ve fikirlerimi ekleyerek yazdım. Kıymetli yazarlara fikirleri ile önümüzü aydınlattıkları için teşekkür ederim…

Yukarıda izah edilen sebeplerle siyasetteki bu melezleşmeye karşıyım… Kendi özgün fikirlerimiz ve duruşumuz ile Türk Milletinin hizmetine talip olmanın tek doğru olduğunu düşünüyorum… Bizi biz olmaktan çıkaracak tüm yaklaşımlara karşıyım… Bu nedenle; akıl, fikir, bilgi ve tecrübe ile her türlü melezleşmeyi engelleyerek biz olarak kalmayı başarmamız gerekiyor…

“Dün 17 Mart 2024 Pazar günü bir gezdirici işletme ile Türkiye’den uluslararası ünlenmiş “İskeçe Festivalini” görmek için Batı Trakya’ya geldik. Yollar seller gibi Türkiye’den gelen özel araçlar ile binetlerle (otobüslerle) doluydu. Araçlarla gelenleri İskeçe içine sokmuyorlar, uçuş alanına bıraktırıp, ödemesiz getir-götür binetleriyle İskeçe’ye akın akın bırakıyorlardı. Bizde sıkış tepiş binerek ilk kez eski bir Türk yurdu olan, Batı Trakya Türk Cumhuriyeti’nin(1913) (Wikipedya) batı sınırlarını oluşturan Rodop dağlarının yamacında kurulmuş, buram buram Türk kokan İskeçe’ye (Xanti) ulaştık. Türklerin oturduğu eski kent yukarı, sonradan gelişen çağdaş kent aşağıdaydı. Yeni kentin yolları ger geniş, Türk yakasının taş ile ahşap evleri pııl pırıl, köşebaşı çeşmesinden halen suları akan, daracık, eğri büğrü yollarını festival kutlayanları doldurduğu, içkilerin su gibi içildiği, deniz ürünleri, döner, pizzaların kapış kapan yendiği, pofur pofur içilen sigara dumanlarının boğduğu tıklım tıklım bir kentti. Oraları dolaşırken, tarihi anımsayıp, duvarına özlemle elimi sürdüğüm evlere, yollara, sanalda gördüğüm şalvarlı dolaşan Türk atalarımıza bakarak sanki içime bir hançer saplandı. Resmi geçitte, yürütülen yapmacık deve Türk’leri simgeler. Ancak biz onu da bilmeyiz.

Bu festival neyin nesiydi? Neden 17 Mart’ta kutlanıyordu?

17 Mart 1821 Mora Yarımadasında başpiskopos Germanos öncülüğünde Türklere karşı Yunan’ın kanlı kırıma başladığı gündür. Üç günde Mora’da, Orta Yunanistan’da, Sparta, Atina kabaca 70 bin Türk, yaşlı, erkek, kadın, çocuk ayrımı yapılmadan başları kesilerek, kolları ayakları kesilerek, canlı canlı yakılarak öldürüldüğü gündür. 1836’de Yunan Kralı Otto’nun isteğiyle çılgınca festivallerle kutlanılır, ertesi gün de tatil yapılırdı. İşte, bilgisizliğin doruk yaptığı yeni Türkiye Cumhuriyetinden akın akın Türkler, Yunan’ın atalarına karşı 17 Mart 1821’de yapmış olduğu bu soy kırım resmi geçidine, festivaline katılmak üzere bir Türk kenti olan İskeçe’ye akın ediyor, onlar gibi giyinip, içkiler içip, çılgınlarca eğlenip, dans ediyorlar. Yunan bağımsızlığının yıldönümü olan 18 Mart’dan çok, Meryem ile İsa’nın yeniden doğacağına inandıkları 25 Mart 1821 Muştu (Müjde) ile aynı güne denk getirilir.

Resmi geçitin başladığı yer, Yunan Cumhuriyet alanında iki tane anıt var. 2021’de mermer üzerinde tunç olarak dikilen anıt, Yunan başkaldırıcılarının önderliğini yapan, palabıyıklı elinde kılıçla, Türk’ün kafasını koparmak için sallamasını betimliyor. Bu kim mi? Söyleyeyim. Türk kıyımında, Tripoliçe surlarına Yunan bayrağını diken Panagiotis Kefalas. Hemen onun arkasında da Türklerin “çorbacı” diye adlandırdıkları potur giymiş Yunan efesinin, bir elinde tüfekle dağ başından Türklere saldırış betimlenmiş. Hemen yolun karşı yakasında da saldıranlar toplu olarak bir anıtla betimlenmiş. Cumhuriyet alanına gelen hiçbir Türk nereye geldiğini, neden geldiğini, neden Yunanlar gibi çılgınca eğlendiğini bilmiyor. Türkler karşı düzenlenmiş bir festivale bilinçsizce katılıyor. Yuh olsun böyle bir bilisiniz topluluğa. Bin kez yuh olsun!

Pek kısaca ne oldu 17 Mart 1821’de?

İngiliz, Fransız ile Rusların güdülemesiyle Yunan Başkaldırısı için Filiki/Etniki Etarya, (azınlıkların özgürlüğü) derneği Rusya’da(Ukrayna’da) 1814’de kuruldu. Filiki Eterya 1814 yılında Emmanuil Ksantos, Nikolaos Skufas ile Atanasios Tsakalof adlı üç genç Yunanca, Odessa kentinde Yunan Bağımsızlığını sağlamak üzere kurulmuştu. Başkaldırıcılar klişelerde örgütlendi, savutlandırıldı (silahlandırıldı). Kapkara siyah giysiler giymiş Papaz Germenos eline uzun haçı alarak, Yunan efekoslara seslendi. “Hristiyanlara huzur! Konsoloslara saygı! Türklere ölüm!’’  “Size kutsal savaşa çağırıyorum. Kim ki on Türk’ü öldürüp, kanını içerse, doğrudan cennete gidecektir.” Üç gün üç gece, Mora ile Orta Yunanistan’da Türklerin kökü kazınırcasına, Türk soykırımı başlar (ANADOLU KÖPRÜSÜ, WİKİPEDYA). Alison Phillips 1897’de yayımlanan kitabında soy kırımın (katliamın) boyutlarını şöyle anlattı: “Her yerde daha önceden kararlaştırılmış bir işareti almış gibi, köylüler ayaklanmakta, sonra yakalayabildikleri bütün Türkleri, erkeğiyle, kadınıyla, çocuklarıyla kıyımdan geçirmekteydi.

‘Hiçbir Türk kalmayacak! Ne Mora’da, ne dünyada’

Ağızdan ağza dolaşarak bir kökten kazıma savaşının başlangıcını olan bu sözleri ezgileştirmişler, buzukiler çalarak söylüyorlardı. Ayaklanmanın patlak vermesinden sonraki üç hafta içinde, kentlere kaçabilenler, bir tek Türk Müslüman bırakılmamıştı.

Kısa sürede başkaldırı Sisam ile Girit’e sıçrar. Padişah II. Mahmut, Osmanlı Kaptanı Deryası Nasuhzade Ali Paşa’yı (AKUT-Ali Nasuh Mahruki’yi) Mora’ya yollar. Ancak ona Sisam’da tuzak kurularak, kadırgası yakılır, kendisi denizde boğularak ölür. Bunun üzerine Mısır Valisi olan büyük dedem Kavalalı Mehmet Ali Paşa’ya başvuru. Kavalalı, oğlu İbrahim Paşa’yı donanmayla gönderir, başkaldırı bastırılır. İsyandan sorumlu Başpiskopos Gregorius, İstanbul Fener Patrikhanesi orta, ana kapısına asılır. Bunun üzerine, Yunanlar öç için yemin ederler. “Bu kapıda bir gün bir Türk padişah asılmadıkça, bu kapı bir daha açılmayacaktır.” Günümüzde, İstanbul, Fener Patrikhanesine girişin neden yan kapıdan olduğunun anlamı budur.

İngiliz, Fransız ile Rus donanması, Navarin’de demirlemiş olan Türk donamasını savaş açmadan topa tutarak 8 bin Türk denizci ile birlikte 57 kadırgalık donanma batırılır. Yabancıların baskılarına dayanamayan ayrıca II. Mahmut’un Kavalalı’ya verdiği sözü tutmaması sonucu İbrahim Paşa çekilir.

1828’de Rusya Osmanlıya savaş açar, Osmanlı yenilir. Edirne Antlaşması’nın imzalanmasıyla Yunanistan’a Mora ile Orta Yunanistan’da bağımsızlık, Sırbistan’a da özerklik verilir.  18 Eylül 1829’da Yunan Krallığı kurulur. Başa geçecek kimse bulunamaz. Osmanlı’dan koparılan ülkenin kralı Almanya’dan getirilen Bavyera Prensi Otto olur. Otto beyaz bir atın üzerinde kahraman bir komutan gibi Atina’ya girer. Çatışmaları önlemek için, Türkler de ülkeden sürüldüler.

İşte kısaca böyle.

Yunanlar bize bakarak için için bize acıyarak öyle bakıyorlar mı acaba?

“İskeçe’ye hoş geldiğiniz Türk komşularımız!”

“Yunanların, Türkleri, sizin atalarınızı Mora’da kıydıkları, soykırıma uğrattıkları, resmi geçitlerle, festivallerle kutladıkları bayramımıza katıldığınız, çılgınca eğlendiğiniz için sizi alkışlıyoruz.”

“Hoşgeldiniz.”

“Paralarınızı bırakıp, ülkenize geri dönüyorsunuz.

Gelecek yıl yine koşarak bize gelin.

Ölümünüzü birlikte kutlayalım.”

Prof. Dr. Övgün Ahmet Ercan

17 Mart 2024, Pazar, İskeçe, Yunanistan”

Noktasına virgülüne dokunmadan sizlerle paylaşayım dedim!

Vah halimize..

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli partisinin 14. Olağan Kurultayında yaptığı konuşma ile AKP Genel Başkanına biat anlamına gelen sözler söyledi.

Önce “”Benim için bu bir final, yasanın verdiği yetkiyle bu seçim benim son seçimim” diyen Tayyip Erdoğan’a “Bizi bırakma” diye adeta yalvardı:

“Ayrılamazsın, Türk milletini yalnız bırakamazsın. Yeni yüzyılın kurtarıcı lideri olarak sizi görmek istiyoruz.”

Bahçeli’nin bu sözlerinde üç husus dikkat çekiyor:

İlk olarak “yasanın verdiği yetki” yani “Anayasanın ‘bir kişi iki dönemden fazla Cumhurbaşkanı adayı olamaz’ kuralını bir kere daha delmenin bir yolunu buluruz” mesajı vermek…

İkincisi, “Türk Milleti (“bu millet” mi desek acaba?) senin gibi lider bir daha çıkaramaz” mesajını vermek.

Üçüncü olarak da “Kurucu lider Atatürk” ifadesini“eski yüzyıl” sandığına kilitleyip, “yeni yüzyıl” için “kurtarıcı lider Erdoğan” sloganı yaratmak…

“Yeni yüzyıl”dan kasıt 21. yüzyıl olmasa gerektir. Muhtemelen AKP’nin “Türkiye Yüzyılı” sloganına göndermedir.

“Kurtarıcı lider” tanımının sebebini ben anlayamadım.

“Türk milliyetçisi” olmadığı gibi “milliyetçiliği ayakları altına alan” Tayyip Erdoğan “yeni yüzyılda” Türkleri kimden ve nasıl kurtaracaktır?

Benim bildiğim Devlet Bahçeli bu cümleyi kurduysa bir bildiği olmalı. Bundan sonraki aşamalarda siyasi hamlelerini yorumlayabilmek için bu cümle hep kafamızın bir köşesinde kalmalı.

******************************

Türk Milliyetçileri İle Siyasal İslamcılar Birleşebilir Mi?

MHP, 1969’da kurulmuş, köklü bir siyasi partimizdir. Tek başına iktidar olamasa da koalisyon hükümetlerinde yer alarak ülke yönetiminde sorumluluk üstlenmiştir.

27 yıldır MHP Genel Başkanı olan Devlet Bahçeli partisini son 7-8 yıldır AKP’ye eklemledi. İktidar olmaktan tamamen vaz geçen MHP, “Devletin başına Devlet gelecek” sloganından bile vazgeçti, Erdoğan’ı lider belledi. Bazı devlet kurumlarında etkili olmayı iktidara ortak olmak sayarak teselli oldular.

Oysaki siyasi partiler rakipleri olan diğer partilerden farklı bir dünya görüşü ve programa sahip olurlar. Fikirlerini hayata geçirmek için de iktidar olmak isterler.

MHP’nin AKP’ye eklemlenmesi, siyaset literatüründe pek rastlanan bir olay türü değil. Şu sorunun cevabının verilmesi gerekli:

Mademki Ak Parti lideri Erdoğan’ı “kurtarıcı lider” olarak görüyorsunuz, mademki iktidar sorumluluğuna ortak olmamak için hükümette bakanlık dahi istemiyorsunuz, mademki seçim afişlerinde ampul ile üç hilal, Erdoğan’la Bahçeli birlikte… Peki, neden birleşmiyorsunuz?

AKP içindeki “siyasal İslamcı” kanadın MHP’nin AKP’ye eklemlenmesini istemediği biliniyor. Ama AKP oyları erimeye devam ettiği için R.T. Erdoğan MHP’nin desteğine muhtaç.

Buna karşılık, AKP ile kaynaşmaya itiraz edebilecek kitle ayrılarak İYİ Parti’yi kurduğu için, MHP içinde Bahçeli’nin bu politikasına itiraz edecek kimse kalmadı.

MHP’nin (Bahçeli’nin) bu şartsız ve kısmen karşılıksız aşkı 55 yıllık Ülkücü hareketin emektarlarını rencide ediyor.

MHP’nin ve AKP’nin siyasi kimlikleri arasında ciddi farklar vardır. Birisi Türk milliyetçiliğini, diğeri siyasal İslam’ı temel alır. Bu siyasi kimlik farkına rağmen birleşme kolay değildir.

******************************

Türkiye’de Siyasi Akımlar

Son 50 yıldır, Türkiye’de siyasi hareketler 5 ana yoldan gelişti. Bu siyasi çizgilerin etkisi daha uzun yıllar devam edecektir.

• Merkez Sağ denilen DP- AP (Menderes- Demirel) çizgisi 1980 darbesinden sonra önce DYP ve ANAP’a bölündü. Hep iktidarda kalmaya alışık bu zümrenin büyük kısmı, AKP kurulduktan sonra bu partinin içinde büyük ölçüde asimile oldu.
• CHP’nin başını çektiği sol kanat Türkiye’de %22-25 mertebesinde bir oy tabanına sahip.  Atatürk’ün kurduğu bu partimiz ulusalcı, sosyal demokrat, sosyalist unsurları bünyesinde toplasa da iktidar alternatifi olacak bir kitlesel desteğe ulaşamadı.
• Necmettin Erbakan’ın lideri olduğu Millî Görüş partileri MSP’den bu yana çok çeşitli isimler aldı. Bu kitle içinde siyasal İslamcılardan, mütedeyyin muhafazakar Müslümanlara kadar farklı tonlarda din algısı olanları topladı. Bu görüşün günümüzdeki temsilcileri SP ve YRP.
• 2002’de AKP’nin “Millî Görüş gömleğini çıkardık” diyerek yola çıkmasıyla Türkiye’nin siyasi dengeleri değişti. “Siyasal İslamcı” lokomotifin çektiği vagonların yolcuları arasında “merkez sağ” yanında “solcu/ liberal aydınlar” ve az sayıda “milliyetçiler” de vardı. Zamanla partide siyasal İslamcılar tam hakim oldu. Cumhurbaşkanlığı Sistemine geçip, tek adam yönetiminin benimsenmesinden sonra Ak Parti kurumsal kimliğini Erdoğan’ın şahsında eritti.
• Alparslan Türkeş’in liderlik ettiği Milliyetçi Hareket Partisi içinden Türkeş’in sağlığında Muhsin Yazıcıoğlu’nun BBP’si çıktı. A. Türkeş’ten sonra, Devlet Bahçeli’nin yönettiği, MHP’nin içinden kopan Türk Milliyetçileri de İYİ Parti ve Zafer Partisi’nde kümelendiler. Türk milliyetçilerinin dağılmış oylarının toplamı yüzde 25 civarında.
• Türkiye’deki siyasi hareketlerin beşincisi, terör örgütü PKK’nın gölgesinde siyaset yapan ve zamanla çeşitli isimler alan, son olarak DEM Parti’nin temsil ettiği kanat. Yüzde 10 mertebesinde bir kemik oyu bulunan bu siyasi grup, bağımsız hareket edemediğinden, bir türlü Türkiye partisi olamadı. Devlet bu kitlenin “dağda değil ovada siyaset yapmasını” istiyor. Fakat bu partiler dağın etkisinden kurtulamıyor.

******************************

Erdoğan’dan Sonra…

Önümüzdeki dönemde bu siyasi akımların kaderi Erdoğan’ın siyaset sahnesinden çekilmesiyle temelden değişecek.

Erdoğan’ın siyaset sahnesinden çekilmesi sağlık sorunları, ölüm gibi biyolojik sebeplerle olabileceği gibi Anayasal kural gereği hukuki veya seçilememe gibi siyasi sebeplerle de “final” söz konusu olabilir.

Gerçi Anayasal kuralları delmek için Erdoğan ve yandaşlarının elinde imkanlar olduğu malum. Son seçimde Anayasanın “3. defa aday olamaz” kuralı delinmedi mi?

Netice hiçbir makam sonsuz değil. Erdoğan ve Bahçeli’nin siyaset sahnesinden çekilmesi de bir temenni değil, “Sultan Süleyman’a bile kalmayan dünya” gerçeği. Belirsiz olan sadece zamanı.

Benim neslim için geç olabilir ama “Erdoğan sonrası Türkiye’nin” dizaynını kimin ve nasıl yapacağı çocuklarımız ve torunlarımız için önemli.

Hicri Ramazan ayı ile birlikte toplumumuzda bir Ramazan iklimi de esmeye başlıyor. İbadetlere dikkat ediliyor, yardımlaşma ve paylaşma artıyor, insanlar daha da duygusallaşıyor. Bir sihirli değnek sanki sinerji enjekte ediyor.

İnanç ve ilgi düzeyi farklılık gösterse de pek çok insan din olarak İslam’ı daha iyi öğrenme ve yaşama çabasına giriyor. Kur’an-ı Kerim’i okuyorlar, anlamaya çalışıyorlar.

İslam’ın teorisini Kur’an’dan, pratiğini sünnetten öğrenmek en doğru yol. Kur’an asıl, sünnet usuldür. İşin içine gelenekten beslenen hocalar veya her şeye fetva veren dini yarım kişiler girince din kirleniyor, özünden uzaklaşıyor. Bunların dışında bir asılı ve usulü tercih edenlerin duvara toslamaları kaçınılmazdır.

İslam, bize, dinsiz olsa dahi, her insana hakkaniyetli davranmamızı emrediyor, bizse insanları senden benden diye ayrıştırıyoruz, kendimiz gibi düşünenleri ya da bizim mahallede oturanları ön yargıyla her işte haklı görüyoruz. “Muzluma din sorulmaz.” prensibini çiğniyoruz. “Ey iman edenler! Allah için hakkı ayakta tutun, adaletle şahitlik eden kimseler olun. Herhangi bir topluluğa duyduğunuz kin, sizi adaletsiz davranmaya itmesin.” buyruğunu görmezden geliyoruz.

Tevekkül, herhangi bir işte gereğini yaptıktan sonra sonucunu Allah’ın takdirine bırakmaktır. Deveyi sağlam kazığa bağlamak metaforu bilinen bir örnektir. Dinde, tembellik yoktur. Birtakım uyanık Müslümanlar, tembelliğin adını tevekkül koymuşlar, böylece hem dini kirletmişler hem de bu milletin geri kalmasına yol açmışlar.

Nasrettin Hoca’nın “Ye kürküm ye” deyişini hatırlayalım. Dış görünüşe, mal çokluğuna, makam yüksekliğine izzet ve itibar yüklemişiz. Hâlbuki izzet, Allah’ın ölçüsüne göre, takvadadır. Takva, tam teslimiyet, güvendir. Kalpler, ancak Allah’ı zikrederek huzura erer, kişileri ezerek veya kandırarak değil. Veren elin sahibi, alan elin sahibinden üstündür. Bilenlerle bilmeyenler bir olmaz.

Can boğazdan gelir, deriz; fazla yemeyi gerekli görürüz. H3albuki din bize az yemeyi, az uyumayı, az konuşmayı tavsiye eder. Fazla konuşmanın kalbi kararttığını, çok uyumanın bedeni tembelleştirdiğini ve beyni körelttiğini bilmek istemeyiz. Çünkü bilmek, sorumluluk getirecektir.

Dünyada zafer veya başarı diye adlandırılanların İslami anlayışta bir değeri yoktur; sefer vardır, samimiyet vardır, duruş sahibi olmak vardır. Dünyadaki her başarı, oyun ve eğlenceden ibarettir. İnsanoğlu bunun farkında değildir, pek gafildir. Hem de nankördür.

Din, niteliğe önem verir, niceliğe değil. Keyfiyet, kemiyetten mühimdir. İnsanların çokluğu sizi kandırabilir, onlar yanılgı içinde olabilirler. Çokluk, doğruluk değildir her zaman. Çokluğun ölçü alındığı kararlar ve çokluğa dayalı siyasi sistemler hakkaniyet ve adaletten uzaksa İslam’a göre yöntem olarak önerilmez. Devletin dini, adalettir. Toplum liderleri de “senden benden” veya “şucu bucu” taassubuna göre değil, “adalet”teki yetkinliğine, ifa edeceği görevdeki liyakatine göre seçilmelidir.

Havanda su dövmenin, akıntıya karşı kürek çekmenin bir anlamı yok. Din, bize kaderi, ölçüyü, sünnetullahı zorlamanın yanlışlığını, yaradılıştaki ölçüyle uyumlu yaşamamız gerektiğini söylüyor. Bu uyumlu ilişkide kaderin tecellisi, gayrete bağlı. “Kader, gayrete âşıktır.” sözünü çok anlamlı bulurum.

Yaşamak toplumsal, hesap bireyseldir. Herkes kendi hesabını verecektir. Kimin Cennet’e veya Cehennem’e gideceği, bir başkasının yetkisinde değil. Bu yetki bizde olsaydı, kendimiz ve taraftarlarımız dışındaki herkesi Cehennem’e gönderirdik. Biz kendi akıbetimizle ilgilenmek durumundayız, bunun kaygısını çekmek ve buna göre dünya hayatımızı tanzim etmek mecburiyetindeyiz.

İslam, beşeri insan yapmak için indirilmiş bir dindir. İnsanlığın kadar dindarsın, Müslümansın. “Komşusu açken tok uyuyan bizden değildir.”, “Sağ elin verdiğini sol el duymayacak.”, “Bir insanı öldüren, bütün insanlığı öldürmüş gibidir.” prensipleri, bunlar gibi pek çok ilke ve direktif, iyi insan olmakla ilgilidir. İyi insan olmayanın dindarlığı da zayıftır, belki de yok hükmündedir.

Din, bize ne olmamız veya hangi mesleği icra etmemiz gerektiğini söylemez, dosdoğru insan olmamızı telkin eder, emreder. Ne tür bir kıyafet giymemiz gerektiğini de söylemez, ancak örtmemiz gereken yerleri söyler. Kıyafetin formu zamana, çevreye, geleneğe göre değişir. Önemli olan kişinin hicap edilen yerlerinin görünmemesidir. Dünya hayatında kişiye değer katan meslekler, İslam’a göre sadece bir iş bölümüdür. Ne olursa olsun, mesleğini hakkıyla yerine getiren kişi, kariyeri en yüksek kişiden daha kıymetlidir.

İndirilen din ile yaşadığımız din arasındaki derin uçuruma yuvarlanmamak için Ramazan mevsimi iyi bir fırsat. Durup ses dinlemek ve silkelenmek gerek. Mezarlıklar, dünya gemisini yalnız kendisinin idare edebileceğini zanneden kaptanlarla dolu. “Takkeni al, önüne koy ve düşün.” derdi rahmetli dedem.

Mekanı Cennet ola dedemin tavsiyesine uyalım mı?