(Üçüncü Bölüm)

Asrın Soykırımı (Gazze Destanı)

Ali Kayıkçı’nın 11 X 16 santim ölçülerinde sert kapaklı cilt içerisinde üçüncü hamur kâğıda basılı 344 sayfalık eseri SAM-MED (Samsun Medya Gazeteciler Cemiyeti’nin hediyesi olarak okuyucuya sunuldu.

Müellifinin, kitapta yer alan her biri önemli bilgiler ihtiva eden 111 adet makalenin birkaçından seçilen kısa bölümler:

‘Bu haşarat, bu veled; ‘Kes’ Diyor ‘Bana Bilet’ başlıklı makaleden:

Bilindiği üzere; Ramazân-ı Şerîf’in 25’ine tesâdüf eden 7 Mayıs Cuma günü, Terör Devleti İsrâil tarafından, 1967 yılından beri işgal altında tuttuğu Filistin’in Doğu Kudüs’ün Eski Şehir Bölgesinde Mescid-i Aksâ’daki Kıble Mescidi’nde namâz kılan cemaate ve Şeyh el-Cerrah Mahallesi’nde bulunan Müslümanlara karşı plânlı bir saldırıda bulunulmuş ve 200’den fazla kişiyi yaralamış, 100’den fazlasını da tutuklamıştır.

İsrâiloğulları kendilerinin yazdığı din kitaplarına uydu. Mûsa aleyhisselâm’ın haber verdiği gibi, tamamı kırk cüz olan ve her cüzde bin sûre, her sûrede bin âyeti bulunan Tevrat’ı tahrîf edip değiştiren İsrâilliler, Hz. Mûsâ aleyhisselâmdan sonra kendilerine nasihat için gönderilen peygamberlerin çoğunu da şehîd etmişler, Tevrât’ın içine de birçok yabancı yazılar ilâvesinde bulunmuşlardır. Bunların Mûsâ aleyhisselâma inen hakîkî Tevrât ile bir alâkası yoktur.

Bugünkü Tevrât (Ahd-i/Eski Atik), Mûsâ aleyhisselâmdan birkaç asır sonra yaşayan beş haham tarafından kaleme alınmış ve Azrâ adındaki haham bunları tek tek toplamak suretiyle tek nüsha hâline getirmiştir. Günümüzde de bunun Yahûdî ve Protestanlarca kabul edilen İbranice, Katolik ve Ortodokslarca benimsenen Yunanca ve Sâmirî dilinde yazılan olmak üzere üç farklı metni vardır ve aralarında da birçok tezatlar mevcuttur.

Bu bozulmuş, tahrif edilmiş Tevrâtlar’da yazılanları da yeterli bulmayan Yahûdîler; Mûsâ aleyhisselâmın Tûr-i Sinâ’da Allahü teâlâdan işittiklerini Hârûn’a, Yûşa ve El-Ye’âzâr’a (aleyhisselâm) bildirmiş, bunlar da sonra gelen peygamberlere ve nihâyet mukaddes Yehûda’ya bildirmişler, bu da M.S. 2. asırda bunları 40 senede bir kitap hâline getirmiş. Bu kitâba da ‘Mişnâ’ denilmiş. M.S. 3. asırda Kudüs’te ve 6. asırda da Bâbil’de Mişnâ’ya birer şerh yazılmış, bu şerhlere de ‘Gamâra’ denilmiştir. İki Gamâra’dan birini Mişnâ ile bir kitap hâline getirip bu kitâba da ‘Talmûd’ demişler. Kudüs Gamâra’sından gelene Kudüs Talmûdu, Bâbil Gamâra’sından gelene de Bâbil Talmûdu adını vermişler. Şimdiki Mûsevî/İsrâilliler de bunlara inanmakta imiş…

Bütün bu bilgileri, şunun için yazmak lüzumunu hissettik: Yahûdîler, Talmûd’a inanmayan, onu kabul etmeyeni Yahûdî saymazlar da onun için.

Bölmeyi-parçalamayı, kendilerinden olmayanın malını-mülkünü almayı, ırzına geçmeyi, canlarına kast etmeyi âdeta prensip edinmiş İsrâilliler için sözüm ona kutsal olan bu kitaplarında bakınız neler buyruluyor(!):

-Yahûdî olmayan kimselerin kanını akıtmak, Allah’a kurban takdim etmektir.

 -Yahûdîlik maksat ve gayesi için işlenen bütün günâhlar, gizli olmak şartı ile mubahtır.

-Yalnız Yahûdî olanlara insan gözü ile bakılır. Yahûdî olmayanlar birer hayvandır.                                                     

 -Allah dünyânın bütün servetini sâdece Yahûdîlere tahsis etmiştir.   

 -‘Hırsızlık etmeyiniz’ emri, sâdece Yahûdîler içindir. Diğer milletlerin canları ve malları helâldir.   

  -Yahûdî olmayanların ırzı, nâmûsu helâldir. ‘Zinâ etmeyeceksin’ emri, Yahûdîler içindir.   

  -Yahûdî olmayanın malını çalan ve işini elinden alan bir Yahûdî, iyi bir iş yapmıştır.    

  -Mesîh, Yahûdî olmayanları, harp arabalarının tekerlekleri altında ezecektir. Büyük harp olacak ve insanların üçte ikisi ölecektir. Yahûdîler galip olacak, mağlup olanların silâhlarını 7 sene yakacak olarak kullanacaklardır. Bütün milletlerin hazîneleri Yahûdîlerin eline geçecek, Yahûdîler çok zenginleşecekler. Hıristiyaniar yok edilince, diğer milletlerin gözleri açılacak, onlar da Yahûdî olacaklar. Böylece Yahûdîler, dünyâya hâkim olacak, dünyânın hiçbir yerinde Yahûdî olmayan kimse kalmayacaktır.

Bütün bu saçma-sapan îtikâd ve düşüncelerinin bir tezahürü olarak namaz kılan Müslümanlara saldırmaktan ve direnenleri gözaltına aldırmaktan zerre kadar hicâb duymayan ve ‘Birleşmiş Milletler  Güvenlik Konseyi’nin kararlarına uymamayı âdeta bir alışkanlık hâline getirmişlerdir.  

***

Bilindiği üzere; 7 Ekim gününden bu yana Filistin’in Gazze, Batı Şeria ve Kudüs gibi şehirlerinde binlerce Müslüman’ın kanları akıtılırken başta Amerika Birleşik Devletleri ve Avrupa Birliği olmak üzere, bilcümle şer güçler, Siyonist İsrâil zülmünün yanında yer almakta ve Netanyahu Yönetimine arka çıkmaya devam etmektedir.

Yaklaşık bu bir aylık süre içerisindeki vâki gelişmeler göstermiştir ki, Muharref Tevrat mensûbu Mişnâ ve Gamâra’lı, Talmûd’çu bir güruh; bu günlerde ‘Netanyahu’cu olup çıkmıştır.

Ancak, 7 Ekim 2023 günün sonrasındaki vaki gelişmeler göstermiştir ki, İsrâil’in bu son başbakanı tam bir Faşist Hitler hayranıdır ve onu çok daha fazlasıyla aşarak cifeleşmiş aslî yapısı olan Netanyahlar grubundan olduğunu bütünüyle gözler önüne sermiştir.

***

‘Çocuk… Kadınlar’ öldü, Kalanlara Sürgün Var’ başlıklı makaleden:

12 Aralık 2023 gününde ‘Filistin’le ilgili haberle’rin özünde yine başta çocuk ve kadınların katledilmesi,  ‘Mülteci (!) kampları’ denilen yerlere âdeta üstüste tıkıştırılmış Müslümanların, her türlü insanî ihtiyaçtan yoksun bırakılması veya buraların da İsrâil uçakları ve tankları ile bombalanması ve de Gazze’den daha güneye, çöllere sürgün edilmesi meselesi var ki, âdeta insan olan herkesin kanını dondurmaktadır.

Bu cümleden olarak, oldukça dikkat çeken bir haberi de buradan duyurmak isteriz ki o da şudur:

İsrâil muhalifi Haham Feldman: ‘Siyonizm İcat Oldu, Barış Bozuldu’ dedi.

ABD’li Haham Dovid Feldman, ‘Siyonizmin icadından önce Filistin’de barış içinde yaşıyorduk ve bu gelecekte de olabilir, umarım olacaktır’ dedi.

Çırağan Sarayı’nda düzenlenen ‘Filistin İçin Avrupa Zirvesi’ne katılan Siyonizm aleyhtarı Yahudiler Örgütü Neturei Karta Imational’dan (NKI) Haham Feldman, Yahudilik ile Siyonizm arasındaki farkı anlattı.

Zirveye katılmak için ABD’nin New York eyâletinden İstanbul’a gelen İsrâil muhalifi Ortodoks Haham Feldman, ‘Yahudilik bir dindir. Sâdece bir din… Siyâset içermez. Buna karşılık Siyonizm, tamamen âsi bir harekettir; milliyetçilikle ilgilidir ve Yahudi dinini temsil etmez. Ne yazık ki insanlar bu ikisinin aynı olduğunu ve bütün Yahudilerin İsrâil’i desteklediğini düşünüyorlar; ancak durum böyle değil’ diye konuştu.

İsrâil Devletinin Fiilî Varlığı, Yahudi İnancına Aykırı!..

Dünyâ çapında birçok Yahudi’nin İsrâil devleti tarafından işlenen suçlara karşı çıktığını aktaran Feldman, İsrâil devletinin bütün varlığının Yahudi inancına aykırı olduğunu ve bu yüzden İsrâil devletinin varlığına da karşı çıktıklarını dile getirdi.

Dünyâda kendisi gibi düşünen yüz binlerce anti-siyonist Yahudi olduğunu kaydeden Feldman, New York’ta çok güçlü bir anti-siyonist topluluğun bulunduğunu söyledi.

Feldman, ‘Biz Filistin’e yapılan her şeyin yanlış olduğunu söylüyoruz. Bütün bu suçlar, öldürmeler, çalmalar, baskılar ve en başından beri bütün bir halka uygulanıyor. Bu sâdece bugün, son iki ayda gördüğümüz bir soykırım değil. En başından beri böyledir. Filistin’in işgal edilmesi de yanlıştır, bu bir suçtur’ ifâdelerini kullandı.

Yazdı, Yazdım – 1

Çok sâde, herkesin anlayabileceği bir dille yazan Ali Kayıkçı velût bir yazardır. Vatanseverlik, kavi bir inanca sâhip olmak gibi başka ve üstün meziyetlere de sâhiptir. ‘Yazdı, Yazdım’ adını taşıyan 11 X 16 santim ölçülerindeki ilk 3 cildi yayınlanmış serinin 1 numaralı cildi 504 sayfadır ve 4. Baskısı 2020 yılında kitapçı raflarındaki yerini aldı. Kitapta; gazete, dergi ve kitaplarda okuduğu yazılarla alâkalı görüşlerini yazıyor. Böylece yazı hayatımızdaki; deneme, tenkit, şiir, sohbet, fabl, mesel… ve masal gibi çeşitlere bir yenisini katıyor.  

 Eserin ‘Ön Söz’ başlıklı yazısında yer alan Yavuz Bülent Bâkiler’in makalesinden bir bölüm:

Bu hassasiyet, bu dikkat, benim için çok önemli. Çünkü din dilini korumaya özen göstermek, sâdece benim için değil, milletimiz için çok, çok önemli. Çünkü Türkçe, bizim varlık sebebimiz. Çünkü milletlerin hayatında dil ve din çok önemli iki ana temel.

Türkiye’de, dün ve bugün, laikliği İslâm düşmanlığı seklinde anlayan bâzı mühürlenmiş kafalar, bin yıldan beri konuşa konuşa Türkçeleştirdiğimiz, dağdaki çobana bile öğrettiğimiz, sevdirdiğimiz bazı kelimeleri sırf Kur’ân’dan geldiği için dilimizden çıkarıp atmakta yerlerine ya batı dillerinden aldıkları veya rahatlıkla uydurdukları kelimeleri sokuşturmaktadırlar. Meselâ; kitap, kâtip, edebiyat, mektep, kalem, hayat, şart, hürriyet, imkân, hâkimiyet, ruh, adam, şiir, şâir… gibi yüzlerce kelimeyi neden dilimizden çıkarıp atıyoruz? Yerlerine neden; betik, yazman, gökçeyazın, okul, yazgaç, yaşam, koşul, özgürlük, olanak, egemenlik, tin, kişi, yır, yırman, ozan kelimelerini sokuşturuyoruz? Birinciler Kur’ân dili olduğu için!..’

377. sayfada, Ali Kayıkçı’nın şâir ve yazar M. Hâlistin Kukul için yazdığı bir şiir var.

‘Aklıma; M. Hâlistin Kukul Hocamıza, (güzellemeden öte) şimdiye kadar niçin müstakil bir şâirnâme yazmadım?..’ sorusu takılıverdi…

Diyoruz ve bu his ve düşünceler ile kaleme aldığımız aşağıdaki mısralarımızla Siz Saygıdeğer Okuyucularımızı ve de Üstâd Şâir ve Yazar, Örnek Eğitimci Hocamızı, en samimi hisler ile selâmlıyoruz. Kalbî sevgi ve saygılarımızla…

   KUKUL HOCAM, iznin ile kaleme;  

Yaz!.. deyince, Trabzon’a uğradı;       

Beşikdüzü şenlendi bak âleme;      

Sene 43; Mehmet Hâlistin adı;

61’de Lise için eleme…

 3 yıl asker, Harbiye’li olmak var;  

 63’te, ihtilâl-provaları…

 Sonrasında ‘Mösyö’ ile ‘Madam’lar;

‘Filoloji’ derler buna Sen deme;

  ‘Dil’in ile, hizmet eyle ülkeme!

KUKUL HOCAM, Öğretmendir Rize’de;

  Sonra Samsun, okul: ‘Ticaret’ yine;

Diyarbakır-Samsun Eğitim’lerine;     

Cörevli’dir, 97’ye sene;

 Sonrasında ‘Hikâye-İnceleme’…

  Makâle’de, ‘Şiir’de zirvelerde;

-Onca dergi, onca gazetelerde;

  Onca şölen ve onca Te-Ve’lerde;

Kitap kitap, ödül ödül üstüne;

Sıralasam, yer kalmaz sâhifeme…

 ‘Selâm’ dersin, târihime-ülküme;   

Şanlı ceddim, ata yurdum-ülkeme;

Kopuzuma, destanıma, türküme;    

 ‘Hizmet’ dersin, ‘Türk dili’ne ve din’e;      

Kucak açmış sana Mekke-Medine…

KUKUL Hocam, KAYIKÇ’Ali duâcın;   

Eserlerin, soy kütüğün-ağacın;    

3 Hilâl’im, başında edîb tacın; 

Sen aşkını söyletirsin kaleme;

KUKUL adı, ışık oldu âleme…

   Derebahçe / SAMSUN, 25.12.2011

Eserin 489-495’inci sayfalarındaki isim listesinde adından bahsedilen şahıslara ait sayfanın bulunmasını sağlıyor.                                                                                  (DEVAM EDECEK)

(İkinci Bölüm)

Eser için ikinci takdim yazısı Samsun 19 Mayıs Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Yabancı Diller Okulu Müdürü Prof. Dr. Tuncer Çağlayan imzâsını taşıyor.

Eğitimci Şâir ve Yazar M. Hâlistin Kukul; eser için kaleme aldığı 3 numaralı uzun yazısı, bu makalenin hacmini büyütmemek için özetlenerek okuyucuya sunulmaktadır:

Geçmişin tecrübeleri ve kazanımları olmadan yeni düşüncelerin filizlenmesi mümkün değildir. Mâzi, peşimizde ‘kör bir kandil’ gibi değil, hızımızı arttıracak bir meş’ale gibi durmalıdır.  Bunu durduracak olan da elbetteki  bıiziz. Biz ise, biz olmadan olmaz, değil mi? Birbirimize destek olmadan, ne önümüzü görebiliriz ne de yürüyebiliriz…

Başarıya  alkış gerek!..

En küçük yerleşim yeri olan köyden, kasaba, şehir veya ülkeye kadar, bütün ileri cemiyetlerde, halkın yaşayış seviyesini, her türlü an’ane ve bilgi mertebesini ‘umûmî hâfıza’ olarak kayda alan san’at dalı edebiyattır.

Millî kültürün, asırlarca süzülerek ve yeni ilâvelerle geldiği son hâlini, ancak edebiyatta bulabiliriz. Bu bakımdan; şâirler, edîbler ve ilim adamlarına büyük mes’uliyetler yüklenmiştir. Bunlar, yaşadıkları cemiyetlerin birer aynasıdırlar. Bu hususta; ‘sosyoloji’ ve ‘târih’ bile edebiyâtın yaptığını yapamaz, onun önüne geçemez. Zîrâ; onlarda, his ve bediî cephe mevcut değildir. Târih boyunca, insan emeği ve mahâretiyle meydana getirilen üstün vasıflı eserler, kayda değerlilikleriyle geleceğe intikal ederler. Bunların her biri, ‘millî kültürü’ meydana getirir. İşte, buradaki ‘kayıt’ çok mühimdir. Şâir, edîb ve âlimlerin, hangi usûl, gayret ve hünerlerle, ortaya eser çıkardıklarını bilmek gerekir.

Bu sebepledir ki, eldeki vesikaların târihe ışık tutabilmeleri için eskiden beri ‘tezkîre’ler yazılmıştır.

İşte, Ali Kayıkçı’nm hazırladığı ‘Dünden Bugüne Samsunlu Şâirler ve Yazarlar Ansiklopedisi’ bu tarz bir eserdir. Böyle bir hedefi gâye edinmiştir.

Yeri gelmişken, tezkire hakkında biraz malûmat vererek, Kayıkçı’nın yaptığı bu çalışmanın önünü biraz daha açalım istiyorum.

Tezkire; umûmî lügat mânâsıyla, zamanının meşhurlarının hayatlarını ve eserlerinin mâhiyetini anlatan eserlerdir. Tezkireler, târihî şahsiyetlere şâhitlik ederler. Bu kelime, Arapça ‘zikr’den gelir. Bugün, Fransızca’dan gelen ‘biyografi’; Arapça-Farsça bir terkip olan ‘tercüme-i hâl’ ile Türkçe ‘öz-geçmiş’ ve ‘hayat hikâyesi’ aynı mânâlarda kullanılmaktadır. Bunlar; ‘Tezkiretü’ş-şuarâ’ veya ‘tezkire-i şuarâ (şâirler tezkiresi), ‘tezkiretü’l-evliyâ (velîler tezkiresi), tezkiretü’l hattâtin (hattatlar tezkiresi) ve tezkire-i ilmiye (âlimler tezkiresi)  olarak adlandırılırlar. Bizde ilk tezkire yazan, 1441-1501 târihleri arasında yaşayan büyük Çağatay şâiri, âlimi ve devlet adamı Ali Şîr Nevâî’dir ki, 1491’de yazdığı ‘Mecâlisü’n-Nefâis’ adlı eserinde dört yüzden fazla şâir hakkında bilgi vermektedir.

Yazar Ali Kayıkçı; ‘Dünden Bugüne Samsunlu Şâirler ve Yazarlar Ansiklopedisi’nin daha önce yaptığı baskılarında 175 isme ulaşmış ve bu şâir ve yazarlara ait bin 200 eserden örnekler sunmuştur. Bu sayı bile, Samsun için ulaşılması gereken bir başarı sayılmalı iken; Kayıkçı, geçen zaman içinde durmamış, yeni araştırmalarla bu sayıyı 275 isim ile bu yazarlara ait bin dört yüz 55 esere ulaştırmıştır.

Samsun; bu eserle, Türkiye’de çok az şehre nasip olan bir değere sâhip olmaktadır. Geleceğine dâir şâir ve yazarlar, imkânlar dâhilinde, eserleriyle birlikte kayda geçmiştir. Sanıldığı gibi, böyle bir eserin hazırlanması kolay bir iş değildir. Bu kişilere ulaşmak ve eserlerini ‘objektif’ bir şekilde değerlendirmek gerekir. Kayıkçı; bu hususta kim bir nebze faaliyette bulunmuşsa, ona yer vermeye, onu gün yüzüne çıkararak Samsun’a katkı sağlamaya çalışmıştır.

İnanıyorum ki, gelecekte, Samsunlu şâir ve yazarlarla ilgili kaynak arayacak olanlar, eserin yazıldığı dönemde, bu şâir ve yazarların hayatlarına ve san’at anlayışlarına dâir delillerle karşılaşacaklardır. Bir içtimâi vâkıa olarak, bugünün Samsun’unu bundan daha iyi anlatabilecek ve bu şahsiyetlerin fizikî, ruhî ve ictimâî hüviyetlerini îzâh edebilecek ne olabilir ki?

Günümüzde, ‘yazarlar sözlüğü, isimler sözlüğü, eserler sözlüğü veya şâirler ve yazarlar ansiklopedisi’ … gibi isimlerle yayınlanan birçok eserde, sâdece şâir ve yazarların kısa hayat hikâyelerine yer verildiğine şâhit olmaktayız. Bunlar, daha ziyâde basından takip edilerek, nakille yazılan kitaplar olup, şâir veya yazarlar hakkında kısa bilgilerle geçiştirilen ticârî maksatlı eserlerdir. Bu kitaplarda, bu şâir ve yazarların hayatları ve eserleri hakkında, maalesef, kâfi bilgi ve örnekler sunulmamaktadır.

Hâlbuki bir eserin araştırmaya dayanması, ilme hizmet arzu ve istikametini gösterir ki, Yazar Ali Kayıkçı’nm bu eserinde harcanan emekte de bunu müşâhede ediyoruz. Zîrâ Kayıkçı; kitabına aldığı şâir ve yazarların hemen hemen ekserisiyle birebir -yüz yüze- görüşüp, her birinin resimlerini ve kitaplarının kapak fotokopilerini mümkün olduğu ölçüde kayda geçirmiştir. Yaşadığımız şehir Samsun adına, edebiyât târihimize şâhitlik edeceğine inandığım bu eseri için yazar Ali Kayıkçı’yı tebrik ediyorum.

Bu vesileyle de kendisine bir kere daha teşekkür ediyor ve O’nun deyimiyle ‘gayretlerinin âhiret sermayesi olması’nı da Cenâb-ı Allah’tan diliyorum…

M. HALİSTİN KUKUL

Samsunlu Şâirler ve Yazarlar Ansiklopedisi’nin 104-109. Sayfaları Ord. Prof. Dr. Ali Fuat Başgil’e tahsis edilmiştir. Bu sayfalarda Ali Fuat Başgil’in hayatı, eserleri ve özellikle 27 Mayıs 1960 Askerî darbesinden sonra cumhurbaşkanlığına aday oluşu ve baskı yapılarak, tehdit edilerek adaylıktan çekilmesi olayları bütün detayları ile anlatılıyor.

Ali Fuat Başgil’in yayınlanan kitapları: Gençlerle Başbaşa, İlmin Işığında Günün Meseleleri, Din ve Lâiklik, Hâtıralar, Türkçe Meselesi, 27 Mayıs Darbesi ve Sebepleri, Demokrasi Yolunda, Yakın Mâziden Hâtralar,  Başgil’den Mektuplar, Konferanslar.

Samsun’un yetiştirdiği önemli değerlerden kıymetli sîmalardan biri de Dr. Fethi Tevetoğlu’dur.  1916 yılında İstanbul’da doğdu. Askerî Baştabip olarak Samsunlulara hizmet etti. 3 Mayıs 1944 Irkçılık-Türkçülük olarak adlandırılan milliyetçi hareketin içerisinde bulundu. Samsunda Demokrat Parti il başkanlığı yaptı. Adalet Partisi’nden senatör seçildi.  1989 yılında vefat etti. 23 adet kitabı yayınlandı. 

Samsun’da, kültür alanında olduğu gibi, sanat sâhasında da Türkiye çapında önemli isimler yetiştirmiştir. Bunlardan biri de Tiyatro Sanatkârı ve yazar Ferhan Şensoy’dur. 21 adet kitabı yayınlandı. 1951 yılında Çarşamba’da doğdu. 2021 yılında vefat etti.

Orhan Gencebay, 1944 yılında Samsun’da doğdu. Ses ve saz sanatkârı, şâir ve bestekâr, sinema oyuncusu ve bağlama üstadıdır.

Samsun’lu Hanımefendiler arasında şâir, yazar, ressam, tiyatro ve sanatkârı pek çok isim vardır. Keman sanatkâri ve şâire Güler Turan banlardan biridir. Şiirleri yine Samsun’lu bestekârlar tarafından bestelenmiş ve TRT repertavarına girmiştir. Ali Kayıkçı’nın eserinde diğer bayan sanatkârlara da yer verilmiştir. Müzikolog Gülseren Varol, Gülseren Akdaş, Gülten Subaşı Kaya, Güner Ener, Hanife Uzun, Hanife Zengin, Hatice Çiçeksever, Hatice Şâhin… gibi isimler bunlardan birkaçıdır.

Eserin müellifi Ali Kayıkçı; Prof. Dr. Başhekim, Türk Ocakları Samsun Şube Reisi Araştırmacı Yazar Kenan Erzurumlu hakkında kaleme aldığı hayli uzun yazısından birkaç paragraf:

Amasya’nın Suluova ilçesinde, 1952 yılında dünyâya geldi. İlk ve orta öğrenimini Merzifon’da tamamladı. 1968’de girdiği İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden 1974’de mezûn oldu.

Aynı sene Merzifon Belediyesinde Doktor olarak çalışmaya başladı. Bu görevi sırasında vatanî hizmetini Yedek Subay olarak Hatay-Kırıkhan’da yapmak üzere askere gitti. 1976’da terhis oldu. Akabinde de Amasya’ya bağlı Suluova’da Serbest hekim olarak kısa bir süre çalıştıktan sonra mezûn olduğu fakültede Genel Cerrahî ihtisasını tamamladı.

Eylül 1982’ye kadar burada ‘Başasistan’ olarak görev yaptı. Tokat-Turhal’daki Devlet Hastanesi’nde 9 yıl doktorlukta bulundu; başhekimlik yaptı.

1993 yılında ise Samsun’da On Dokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesinde Öğretim Üyesi olarak hizmet vermeye başladı. Samsun’da ilk böbrek naklini ve laparoskopik ameliyatı gerçekleştiren kişi olarak tıp târihine geçti. 1991’de Doçent, 1996’da ise Profesör oldu. 1996-1997’de Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastahânesi Başhekimi’ olarak hizmetler verdi.

 Türkiye Organ Nakli Kuruluşları Koordinasyon Derneği’nin Kurucu Üyesidir.

Yurtiçi ve yurt dışında yayınlanmış 150’nin üzarinde çalışması bulunmaktadır. Kitap hâlinde yayınlanmış eserleri: Akademik Bakış 1 ve 2, Pontus’çuluk, Misyonerlik, Türklüğe Bakış, Sevdâmızın Adı Aamasya, Sağlıkta Sistemin Adı Var. Yüksek Öğrenimde Problem Yok. Gerçeğe Hû Diyelim, El Neştere Değince, Mistisizm ve Tasavvuf, 21. Yüzyılda Türk Cihan Hâkimiyeti, Devlet, Târihî ve Sosyolojik Manâda Türklerde Devlet, Alevîlik ve Bektâşîliğe Farklı Bir Bakış, 

Gençlik çağından îtibâren Türkçü hareketin içinde bulunduğunu ifâde eden Prof. Dr. Kenan Erzurumlu, sosyal muhtevalı yazılarını da günlük gazetelerde, Türk Yurdu ve Orkun gibi dergilerde neşretmektedir.

Samsun Türk Ocağı eski reisi olan Prof. Dr. Erzurumlu’nun iki çocuğu ve bir de torunu vardır.

***

Ali Kayıkçı, eserin 32. sayfasında Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’a gelişleri hakkındaki bilgilerden sonra O’nun Samsun Günlerinı anlatıyor:

O’nun Samsun Günleri:

19 Mayıs 1919 Pazartesi 38 yaşındaki genç Türk Paşası Mustafa Kemal, 19 Mayıs 1919 Pazartesi sabahı, saat 08.00 sularında Samsun’a geldi. Ordu komutanlığı forsu çekilmiş olarak, Samsun limanı açıklarında bekleyen gemiye motorla yaklaşıp ilk çıkan kişi, 15’inci Piyade Tümeni subaylarından Kur. Bnb. Mahmut Ekrem Bey olmuştur. O târihlerde liman ve iskele olmadığından, vapur açıklarda demir attı.

Mustafa Kemal Paşa karaya çıkmak için bindiği motor kıyıya yaklaşırken motorcu Mustafa’ya, karşı dağları göstererek ‘Bu dağlarda Pontus’çular var mı?’ diye sordu ve ilk bilgileri almaya başladı:

-Paşam, Havza ya kadar 750 kadar efradı olan Pontus çeteleri var. Birkaç misli de dağlarda, dağların arkasında… Halk bu yüzden sizi karşılamaya çıkamadı, Paşam. Haftalardaı beri korku içinde yaşıyoruz. İnanın ki, İskele Polisi Gürünlü Rıza Efendiyle şu tekneyi hazırlamak için neler çektik.

Mustafa Kemal Paşa’nın çıktığı iskele Fransızlara âit reji (tütün) iskelesidir.

Birinci Dünyâ Savaşı’nda Ruslar tarafından bütün iskeleler bombalanmış, sâdece Fransızlara âit olan bu Reji İskelesi ayakta kalmıştı.

M. Kemâl Paşa İle Samsun’a Çıkanlar:         .

-Üçüncü Kolordu Kumandanı Miralay Refet (Bele) Bey,  

-Müfettişlik Kurmay Başkanı Miralay Kâzım (Dirik) Bey,

  -Kaymakam Mehmet Ârif Bey (Ayıcı), Kurmay Başkanı Yardımcısı,

  -Binbaşı Hüsrev (Gerede) Bey,  

  -Karargâh Harekâtı Şubesi Müdürü Kemal )Doğan),  

-Müfettişlik Topçu Komutanı,

-Miralay Doktor İbrâhim (Tâli Öngören)Bey

-Müfettişlik Sağlık Bakanı,

-Binbaşı Doktor Refik (Saydam) Bey

-Sağlık Başkan Yardımcısı,

 -Müfettişlik Başyaveri (Abbas Gürer) Bey,

-Yüzbaşı Mümtaz (Tunay) Bey, Kurmay Yardımcısı,

-Kurmay Yardımcısı Yüzbaşı İsmail Hakkı (Ede) Bey

-Müfettişlik Emir Subayı Yüzbaşı Ali Şevket (Öndersev )Bey, 

-Karargâh Komutanı Yüzbaşı Mustafa Vasfı (Susoy)Bey,

-Kurmay Başkanı Emir Subayı ve Müfettişlik Kalem âmiri Üsteğmen Hayati Bey, (Soyadı Kanunu çıkmadan vefat etmiştir.)     

-İâşe Subayı Üsteğmen Abdullah Bey, (Soyadı Kanunu çıkmadan vefat etmiştir)

-Kurmay Yardımcısı Üsteğmen Ârif Hikmet (Gerçekci) Bey    

-Teğmen Muzaffer Bey (16), Müfettişlik İkinci Yaveri,                                                                                           -Şifre Kâtibi Fâik Aybars Bey,  

-Şifre Kâtibi Yardımcısı Memduh (Atasev) Bey,

Eserin müellifi Ali Kayıkça, 847. Sayfadaki ‘Son söz’ başlıklı yazısını; Melid-i Şerif yazarı rahmetli Süleyman Çelebi’nin şu güzel duâsı ile bitiriyor:

Okuyanı, dinleyeni, yazanı; Rahmetinle yarlığagıl yâ Gâni’ diyoruz ve de ‘Samsun dün ne idi, bugün ne oldu; ileride her bakımdan iyi bir konuma kavuştuğu gibi inşâ’Allah ‘Kültür-Sanat bakımdan da çok daha iyi yerlerde olacak…’ temennisi ile Siz Saygıdeğer Okuyucularımızı bir kere daha selâmlıyor, selâmlıyoruz…

Hayat felsefemiz: Yüce dînimiz İslâmiyet’i iyice öğrenebilmek için Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye gibi bir kitâbı en az 3-5 defa olmak üzere dikkatle okumalı, sonra da ‘Ehl-i Sünnet âlimleri’ tarafından kaleme alınmış klâsik eserlerle tanışmak, günlük bir-iki gazeteye, ayda iki-üç dergiye aksatmadan abone olmalı, sosyal medyaya, televizyona ve internete fazla takılmadan mutlaka ve mutlaka önce okumalı, okumalı ve ancak ondan sonra yazmalıdır!

Kalbî sevgi ve saygılarımızla. Derebahçe / Samsun, 23 Nisan 2023

ÂŞIK DEREBAHÇELİ

‘Samsunlu Şâirler ve Yazarlar Ansiklopedisi’nden bir şiir:

YUNUS İÇÎN YUNUS GİBİ

BURHAN GARİP ŞAVLI*

Düşünür de hep sorarım                                                                                             Bu evrenin kim sâhibi                                                                                             Bağlar çözüp benliğimden                                                                                                         Bir kurtulsam Yunus gibi.

Bâzen yokum, bâzen varım                                                                                       Bulamadım, hep ararım                                                                                                        Dost yolunda yüce Tanrım                                                                                                            Bin kez ölsem Yunus gibi.

 Nem var ise ele versem                                                                                                                                                                Aşk bağından gonca dersem                                                                                                                                                     Bir şafaktan sırra ersem                                                                                                               Tel tel olsam Yunus gibi.

Ak ellerim gök dorukta                                                                                                                                               Karar kıldım doğrulukta                                                                                                                                        Gönül sazım son solukta                                                                                                                                    Çalabilsem Yunus gibi.

Hep artıyor garipliğim                                                                                                                                            Elvermiyor Lokman Hekim                                                                                                                                              Şu derdimin dermanı kim                                                                                                                                           Bilebilsem Yunus gibi.

Aramayın zevki tende                                                                                                                                           Güç sevgidir ne var kinde                                                                                                                                     Duâların gergefinde                                                                                                                                                 Huzur bulsam Yunus gibi

*Burhan Garip Şavlı: (Muş, 1927-Ankara 2019) Uzun yıllar boyunca Samsun’un Terme ilçesinde ikamet etti. Eğitimci, Şâir ve Yazar, Milletvekili.                                                                                                                                                         (DEVAM EDECEK)