Bu kâinatın / bu evrenin en önemli sonucu, yaratılış hikmeti / gaye ve amacı hayattır. Elbette o ulu gerçek; bu fânî, kısacık, noksan ve elemli / acılarla karışık dünya hayatıyla sınırlanmış olamaz. Belki hayatın sayısız özellikleri ve mahiyetinin azameti / büyüklüğü anlaşılan hayat ağacının gayesi ve neticesi; o ağacın azametine lâyık meyvesi, ebedî / sonsuz ahiret hayatıdır. Taşıyla toprağıyla hayattar / canlı olup, saadet / mutluluk yeri diye nitelenen mekândaki hayattır. Yoksa, bu hadsiz / sınırsız, mühim cihazlar ile donatılan hayat ağacı; şuur sahipleri için, özellikle insan hakkında; meyvesiz, faydasız ve hakikatsiz olması gerekecekti! Kâinatın ve hayat sahiplerinin en önemlisi, yükseği ve en ehemmiyetlisi olan insan; hayattan alınacak lezzet bakımından; yaratılmışların en bedbahtı / en talihsizi, en zelili / en aşağılanmışı; kısaca en zavallısı olacaktı!
Üstelik, en değerli bir nimet olan akıl dahi, geçmiş zamanın tasa ve üzüntülerini, gelecek zamanın korkularını düşünmekle, insan kalbini devamlı incitip bir lezzete dokuz elemleri karıştırdığından, en musibetli / sıkıntılı bir belâ olacaktı! Bu ise yüz derece bâtıl ve boş bir anlayıştır. Demek bu dünya hayatı, ahirete iman / inanç rüknünü / şartını kesin bir şekilde ispat ediyor. Nitekim, her baharda haşrin / dirilmenin yüz binlerce örneklerini gözümüze gösteren böyle bir Zât. İnsanın en büyük gayesi olan ebedî hayata lâzım sebepleri hazırlamasın! İnsanın en büyük, en ehemmiyetli, ona en lâyık ve umumî olan beka / ebedîlik duasını, ahiret hayatının inşasıyla ve Cennetin icadıyla kabul etmesin olacak şey mi?
Kâinatın en önemli yaratılmışı, hatta yeryüzünün sultanı ve neticesi olan insanın; Arşı / Gök Tabakası’nı ve Ferş’i / Yeryüzünü çınlatan genel ve son derece kuvvetli duasını işitmeyip; küçük bir mide kadar önem vermesin, memnun etmesin, mükemmel hikmetini ve son derece büyük rahmetini inkâr ettirsin? Hâşâ, yüz bin defa hâşâ!
Hem, akıl kabul eder mi ki, hadsiz rahmetli, muhabbetli ve son derece şefkatli; Kendi sanatını çok sever, kendini sevdirir, kendini sevenleri ziyade seven bir Zât; en çok Kendini seven, sevimli ve sevilen, kendini sanatkârane bir şekilde yaratana, fıtraten / yaratılışından ötürü kulluk eden ve tapınan; hayatı ve hayatın zatı ve cevheri olan ruhu; ebedî ölümle yok edip, o sevgili sevenini ve habibini Kendinden ebedî bir surette küstürsün, darıltsın dehşetli rancide edip inciterek rahmet sırrını ve muhabbet nurunu inkâr etsin ve ettirsin?
Bu kâinatı, en büyük tecelisiyle süslendiren; mutlak güzel ve bütün mahlûkatı sevindiren mutlak bir rahmet, böyle haksız bir çirkinlikten, böyle mutlak / sınırsız bir zulümden ve merhametsizlikten, elbette nihayetsiz derece münezzeh ve mukaddes / uzaktır.
Madem dünyada hayat var. Elbette insanlardan hayatın sırrını anlayanlar ve hayatını suiistimal etmeyenler / kötüye kullanmayanlar; sonsuz olan öteki bâkî âlemde ve ebedî Cennette, bâkî hayata mazhar olacaklar kavuşacaklardır.
Evet, hayat; bu kainattan süzülmüş bir hülâsadır.
Şuur ve his dahi; hayattan süzülmüş, hayatın bir hülâsası / özetidir.
Akıl dahi; şuurdan ve histen süzülmüş şuurun, bir özetidir.
Ruh dahi; hayatın hâlis ve safî bir cevheri ve sabit ve müstakil / bağımsız zâtıdır.
Bunun gibi, maddî ve manevî Hz. Muhammed’in hayatı dahi; hayattan ve kâinatın ruhundan süzülmüş özetin özetidir.
Hz. Muhammed’in peygamberliği dahi; kâinatın his, şuur ve aklından süzülmüş; en safî hülâsasıdır. Belki maddî ve manevî Hz. Muhammed’in hayatı; eserlerinin şehadetiyle kâinat hayatının hayatıdır.
Hz. Muhammed’in peygamberliği; kâinatın şuurunun şuuru ve nûrudur.
Kur’an’ın vahyi dahi; hayattar hakikatlerinin şehadetiyle kânatın hayatının rûhudur, Kâinat şuurunun aklıdır.
Eğer kâinattan Hz. Muhammed’in peygamberliğinin nuru çıksa, kâinat vefat edecek. Eğer Kur’an gitse, kâinat divane olacak ve dünya kafasını, aklını kaybedecek, belki şuursuz kalmış olan başını bir gezegene çarpacak, bir kıyameti koparacak.
