Eski Türkçe Sözlük ve Orta Türkçe Sözlük

41

Türk milleti dünyanın en zengin
kültürlerinden birine sâhiptir. Bu zenginliği Türk diline aynen yansımıştır.
Ali Şîr Nevâî (1441-1501); ‘Türkçe’de bir
mânâ için 5 ayrı kelime vardır.  Farsça’da
ise 5 ve daha fazla mânâ için tek kelime bulunur
.’ diyor. Türkçe’nin
dilbilgisinin, kelime sonlarına ekler koymak suretiyle yeni kelime
türetilmesine imkân sağlaması zenginliğin en önemli kaynağıdır.

 Fransızların ‘kuzen’ kelimesiyle ifâde ettikleri akrabalık bağı için Türkçe’de;
yeğen, amcaoğlu, amcakızı, dayıoğlu, dayıkızı, halaoğlu, halakızı, teyzeoğlu,
teyzekızı gibi 9 ayrı kelime vardır. Bunlara bacanağın, kayın birâderin,
baldızın, eniştenin, yengenin çocukları da ilâve edilebilir. Böylece sayı 20’yi
bulur. Bu misalleri çoğaltmak mümkündür.

***

Türklerin eski çağlarda
kullandığı kelimelerin çoğu günümüze intikal etmemiştir. Prof. Dr. Fuzâlî Bayat, Türkçe’nin zenginliğine
zenginlik katmak maksadıyla, birincisi Dr. Öğretim Üyesi Minara Aliyeva Çınar ile birlikte olmak üzere 2 ciltlik Türkçe Sözlük hazırlamıştır.  Birinci cilt 5. Yüzyıldan 11. Yüzyıla kadar
Türkçe yazılı metinlerdeki kelimeleri kapsıyor. Prof. Bayat’ın hazırladığı 2.
Ciltte ise 11-16. Yüzyıllar arasında kaleme alınan yazılardaki kelimeler
bulunuyor. Toplamı 22.000 civarındadır.

Eserde yalnızca kelimelerin
mânâlarının verilmesiyle yetinilmemiş; alfabe ve harfler, dilbilgisi kaideleri
ve kelimelerin menşei hakkında da bilgiler sunulmuştur. Böylece Türklerin,
yönetimi altına aldıkları veya komşuluk münâsebetleri sebebiyle diğer
milletlerden kız alır gibi kelime aldıkları görülüyor.  Muhtemelen gelin olarak gelen hâtunların,
zamanla evin kızı olması gibi, alınan kelimeler de Türk’ün dil zevkine uygun
ses yapısına kavuşturulmuş, Türkçeleştirilmiş ve hatta Türkleştirilmiştir. Bu
sistem, günümüzde de yürürlüktedir. ‘Selanikos’u
Selânik’, ‘İkonyum’u Konya, ‘Sangaryos’u
Sakarya’, ‘Cebe Ali’yi ‘Cibâli
yapışımızdaki hüner, zarâfet ve incelik, demek oluyor ki bizim 3000 yıllık
mahâretimizdir.

Sayın Bayat’ın belirtiğine göre Uygur
döneminde dile girmiş yabancı kökenli kelimelerle birlikte 10.300 madde başı
kelime ve 1.515 iç madde bulunmaktadır.

Birinci cilt 16,5 X 23,5 santim ölçüsünde
ve  271 sayfadır.

Eserin sayfaları arasında hızla
dolaşılırken, pek çok kelimenin harf değişikliğine uğrayarak günümüze kadar
ulaştığı görülüyor Bunu tabiî karşılamak gerekir. O dönemin kelimelerinde tok
ve kapalı heceler dikkat çekiyor: aldırtık: ayrılık / adınagu: başkası / bağça:
bahçe / badruk: bayrak / çıngartgu: çıngırak /çoğsıramaksız: sönmeyen /
dutagun: günahsız / edligsiz: değersiz / fişailıg: anlayışlı / ğatığ: sert /
horgınç: korkunç / irtekün: yarın / kögürçgün: güvercin / munga: buna / neke:
niçin / oglagu: yumuşak / puşuşlug: kederli / sıngardınkı: taraftaki / tangsuk:
kıymetli / uzagut: mâhir / vaydurilıg: süslü / yangşak: geveze.

***

Kelimelerin yumuşaması
hâdisesinin en güzel örneğini aşağıdaki beyitte görmemiz mümkündür:

Bermiş seninğ bil yalnğuk tapar kanrıka                                                                                                             
Kalmış tafar adhınınğ kirse kara orunka

Dîvânu Lügati’t-Türk’de yer alan
bu beyit, Ahmet Bican Ercilasun – Ziyat Akkoyunlu’nun günümüz Türkçesine
çevrilmesiyle kulağı tırmalamayan estetiğe bürünüyor. Bir başka ifâde ile elmas
kütlesi, yontulup tek taş yüzükteki yuvasına yerleştiriliyor:

Bil ki verdiğin senindir, insanoğlu karnına tapar;

 Mezara girdiğinde kalan mal
başkasınındır
.

Türkçenin elmas şekillendirir
gibi işlenmesine, Anadolu’muzda Yûnus Emre ile başlanmıştır:

N’idem elim varmaz yâre

Bulunmaz derdime çâre

Oldum ilimden âvâre

Beni bunda eyler misin?

Ben Yûnus-ı bîçâreyim

Dost ilinden âvâreyim

Baştan ayâğa yâreyim

Gel gör beni aşk neyledi.

Karacaoğlan ile devam etmiştir:

İncecikten bir kar yağar

 Tozar Elif Elif diye

Deli gönül abdal olmuş

Gezer Elif Elif diye

Elif kaşların çatar

Gamzesi sîneme batar

Ak elleri kalem tutar

Yazar Elif Elif diye

Kıpçak Bozkırlarında yeşeren güçlü fidanın, rengârenk, âhenk
âhenk, salkım salkım çiçekleri Anadolu’da binbir râyihâ ile açmıştır. Türkçemiz
yalnız renk ve şekil güzelliğiyle değil, âhenk mükemmelliğiyle de enginliğin ve
derinliğin ihtişâmına ulaşmıştır.

Anadolu ile İstanbul, Türkçeyi
beste gibi şiirlerle beslemek ve geliştirmek için âdetâ yarış hâlindedir: Şâir
Nedim; 

O gülendâm bir al şâle bürünsün yürüsün

Ucu gönlüm gibi ardınca sürünsün yürüsün…  Diyerek; 

Enderunlu Vâsıf;

Mest-i nâzım kim büyüttü böyle bî pervâ seni

Kim yetiştirdi bu gûnâ servden bâlâ seni?

Diye seslenerek gönüllerindeki
güzellerin hayranlık uyandıran letâfetini kelimelere yansıtmışlardı.

***

Fuzûlî Bayat Hoca’nın ‘Orta Türkçe Sözlük’ isimli eserine
dönersek efendim, Birincisiyle aynı ölçülerdeki 547 sayfalık ikinci ciltte;
11-16. Yüzyıllar arasındaki yazılı metinlerde yer alan kelimeler var. Bu
kelimeler, Dîvânü Lügati’t-Türk’ten sonra yazılmış olan ‘Mukaddimetü’l-Edeb’ ve Genceli Nizâmî’nin ‘Husrev ü Şirin’i  başta olmak
üzere 13 adet büyük eserden alınmıştır.

İki ciltlik takım İlk ve Orta Çağ
Türkçesi ile yazılmış eserler üzerinde tez çalışmaları yapan ilim adamı
adaylarının ihtiyacını karşılamaktadır. Ayrıca Türkçe’nin târihî gelişimi ile
alakalı çalışmalarda bulunan kişilere olduğu kadar, leksikolog olarak da anılan
lügat hazırlayanlar / kelime ilmi ile meşgul olanlar ve Türkçe meraklıları da
eserden faydalanabileceklerdir.

ÖTÜKEN NEŞRİYAT A. Ş.

 İstiklal Caddesi, Ankara Han Nu: 63/3 Beyoğlu
34433 İstanbul Telefon: 0.212- 251 03 50

Belgegeçer:
0.212-251 00 12 e-Posta:
otuken@otuken.com.tr  www.otuken.com.tr 

Prof. Dr. FZÛLİ BAYAT

     28 Nisan 1958 târihinde Azerbaycan’ın
Masallı İlçesinin Harmandalı köyünde doğdu. 1975 yılında Ortaokulu ve liseyi
bitirdikten, iki yıl askerlik yaptıktan ve iki yıl da çalıştıktan sonra 1979
yılında Azerbaycan Yabancı Diller Enstitüsü (Azerbaycan Diller Üniversitesi)
Fransız Dili ve Edebiyatı Fakültesi’de yüksek öğrenime başladı. 1984 yılında
master derecesi alarak Fransız-İngiliz Dili ve Edebiyatı Öğretmeni olarak
mezun oldu.

     İmişli İlçesinin Alikulular köyünde
İngiliz Dili Öğretmeni ve St.Petersburg’da Millî Kütüphane elemanı olarak
çalıştı. Özbekistan Bilimler Akademisi’nin Dil ve Edebiyat Enstitüsünde 1990
yılında ‘Doktor’ unvanı aldı. Burada ilmi araştırmacı olarak çalıştı. Bu
yıllar arasında Azerbaycan’ın bağımsızlığı uğrunda mücâdele veren Azerbaycan
Halk Cephesi’nin Bilimler Akademisinin Edebiyat Enstitüsünde bölüm başkanı
oldu. Önce Doç. sonra da Prof. unvanınına hak kazandı.  Kars Kafkas Üniversitesi’nde, Gaziantep
Üniversitesi’nde misafir öğretim üyesi olarak çalıştı.

     2009 yılından itibâren Azerbaycan Millî
İlimler Akademisinde çalışmaktadır.   

     Bugüne kadar yurt içi ve yurt dışında
yayımlanmış 21 kitabından bir kısmının isimleri:

     Türk Mitoloji Sistemi, Türk Şâmanlığı,
Kadim Türklerin Mitolojik Hikâyeleri, Oğuz Destan Dünyası, Kaşgarlı Mahmud, Dede
Korkut Oğuznâmeleri, Korkut Ata, Köroğlu, Oğuz Kağan destanı, Ali Şir Nevâî,
Hoca Ahmed Yesevî ve Türk Dili Târihi.

     150’den çok makalesi bulunan yazarın
hakemli ve hakemsiz dergilerde, yurt içi ve yurt dışında yayımlanmış 90’dan
fazla makalesi, 1998 yılında yayımlanan Çocuk Ansiklopedisinde 30, 2000
yılında yayımlanan Dede Korkut Ansiklopedisinde 28, Türkler Ansiklopedisinde
ise 1 makalesi yayımlanmıştır.

     Prof. Dr. Fuzûlî Bayat 2005 yılında
Hüseyin Gazi Kültür ve Sanat Vakfı’ndan Türk Kültür ve İlmine  Hizmet Ödülü; 2006 yılında ise Türk Ocakları
Genel Başkan’ından Prof. Dr. Osman Turan Başarı Ödülü almıştır.

     Prof. Dr. Fuzûlî Bayat, bugüne kadar 10
yüksek lisans, 3 doktora tezine danışmanlık yaptı. 

     Evli ve 3 çocuk babasıdır.

 

MİNARA ALİYEVA ÇINAR

1944 YILINDA
SÜRGÜN EDİLEN Ahıska Türklerinden bir âilenin evlâdıdır. 1972 yılında
Kazakistan’da doğdu. 2006-2009 yılları arasında Uludağ Üniversitesi Eğitim
Fakültesi Türkçe ve Sosyal Bilgiler Eğitimi Bölümü Türkçe Öğretmenliği Ana
Bilim Dalı’nda öğretim görevlisi olarak çalıştı. 2009 yılında Yardımcı Doçent
unvanına hak kazandı. 2009 yılından günümüze kadar aynı bölümde görevine
devam etmektedir. 

 

 

KUŞBAKIŞI

MÜZİK
TERMİNOLOJİSİNDE                                                                                                                            
YANLIŞ BİLİNEN DOĞRULAR

İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Mûsikîsi
Devlet Konservatuvarı Dr. Öğretim Üyesi; Müzik Bilimci ve İletişimci Göktan
Ay’ın hacmi küçük, muhtevâsı büyük eseri, 141 sayfa olarak Kasım 2020’de
yayımlandı. Eser âdetâ mûsikî dalında açık öğretim fakültesi vazifesi
görebilecek kapasitededir. Müzik terminolojisinde kullanılan bütün terimler,
müzik âletleri, Türkiye’de müzik eğitiminin târihi ve kurumları, Türk müziğine
hizmeti geçmiş şahsiyetlerin önemli bir bölümü hakkında bilgiler ve daha
fazlası yer alıyor.

Göktan Ay, müzik ve iletişim hocalığı ile
yetinmeyen bir ilim adamıdır. Geniş geniş katılımlı bilgi şölenleri düzenliyor,
makale ve kitaplarıyla kültürün pek çok alanına katkı sağlayan bir
entelektüeldir.

Müzik terimlerinin açıklaması 7. sayfada ‘Yetenek Nedir’, ‘Kaabiliyet Nedir’, ‘Ses Nedir
sorularıyla başlıyor.  Bağlama hakkındaki
bilgiler (s: 21), az bilinin girift, hegit, sine keman, epinet gibi az bilinen
müzik âletlerinin özellikleri ile devam ediyor (s: 32-33). Piyano hakkındaki
not s: 33’te. Halk müziğinin özellikleri ise s: 37’de. Bu bölümde
insanlarımızın ‘toplu çalma – söyleme
geleneği
’nden örnekler veriliyor. ‘Kekil
Günü
’ Adana’da, ‘Teltel Gecesi
Amasya’da, ‘Dereağzı Toplantıları
Adıyaman’da. Ve diğerleri… Afyon, Ankara, Balıkesir, Burdur, Bursa, Bolu…

Urfa’nın ‘Sıra Geceleri’ni de hatırlatmış olayım.

Dr. Göktan Ay’ın büyük hizmeti:

Halk Müziği eğitimi ve öğretimi geniş bir
yelpâzeyi içine almaktadır. Birçok dernek ve müzik evi – kursu faaliyet
halindedir. Ancak, birbirleriyle bağlantıları yoktur. Dr. Ay, Başbakanlık Güzel
Sanatlar Genel Müdürlüğü Gençlik Hizmetleri Dâire Başkanlığı’nca, ülke çapında
yapılan Türk Halk Müziği (THM) yarışmalarında görev alacak ‘Seçici Kurul Üyelerini Yetiştirmek
maksadı ile bir program hazırlamıştır. Bu program THM Danışma Kurulu tarafından
kabul edilmiştir. 2001 yılından itibaren değerli uzman ve üniversiteler
bünyesindeki konservatuvarlarda görevli öğretim elemanlarının, TRT
sanatkârlarının katkıları ile uygulamaya konulmuştur. (s: 37-43)

Göktan Ay ayrıca; Hocası Fikret Değerli ile
birlikte; Halk oyunları alanında yörelerinde hizmet eden usta öğreticileri
bilinçlendirmek; kısa da olsa konservatuar eğitiminden geçirmek maksadıyla
Millî Eğitim Bakanlığı ile İstanbul Teknik Üniversitesi Türk Musikisi Devlet
Konservatuvarı ve diğer konservatuvarlar adına 25 Şubat 1994 târihinde
hazırlanan 1445 sayılı yönergeye sâhip çıkmıştır.  Böylece Konservatuvar öğretim elemanlarının –
mezunların – Kültür Bakanlığı ve TRT uzmanlarının katkıları ile ülke çapında
kurslar açılmış ve kursları başarı ile bitirenlere belge verilerek, ‘usta öğretici’ olarak
görevlendirilmelerine imkân sağlanmıştır.

Bu kurslarda;

Müzik
ve ritim nedir
?’ ‘Müzik terimleri
nelerdir
?’ ve benzeri sorular cevaplandırılmakta, nota tanıtımı ve
öğretimi, mahallî oyun müziklerinin anlatımı ve analizi, müzikteki ritmik
değerlerin tanıtımı, usullerin târifi ve uygulatılması, temel müzik ve ritim,
genel folklor, hareket ve antrenman, pedagojik formasyon bilgileri,
öğretim-yönetim ve teknikleri, sahneleme teknikleri ve diğer bilgiler
verilmektedir. (s: 44-45)

Dr. Göktan Ay’ın eserinde dînî müzik
formları da ihmal edilmemiş; ezan ve sâlâ, kıraat, münacat, mevlid, salât,
mirâciye, temcid ve ilâhî gibi kavramlar açıklanmıştır. (s: 50-52)

Hoca’nın popüler kültürü ‘tek kullanımlık ürünler’ olarak
vasıflandırması dikkat çekiyor. (s: 53)

Târihimizde ve günümüzde müzik eğitimi
veren kurumlar, (57-61), Mevlâna, peşrev, saz semaisi, methal, longa, kâr, ağır
ve yörük semâî, kâr-ı natık, fasıl gibi beste formları hakkındaki bilgiler,
eserin ansiklopedik vasfına katkı sağlıyor. (s:53-72) Teknik bilgiler de ihmal
edilmiyor. Abdülkadir Merâgi ve Hacı Ârif Bey’den başlayıp, Neriman Altındağ
Tüfekçi’ye uzanan mûsıkîşinaslarımızın birer paragrafla da olsa anılması, müellifin
kadirşinaslığındandır. (s: 87-92)

Târih ve müzik, Türkçe’mizin ayrılmaz
kardeşleridir. Diksiyon, lehçe, ağız başlıklı bölümler bu ayrılmazlığı
pekiştiriyor. (s: 99-100) Esere adını veren konular sâdece müzisyenlerin değil
müzik dinleyicilerinin de ihtiyacını karşılayacak kadar kapsamlıdır. (s: 113 –
121)

Bilinen bir gerçektir: En mükemmel bir ürün
bile, tanıtım ve dağıtımı yapılamazsa değerini bulamaz. Dr. Öğretim Üyesi
Göktan Ay’ın hazırladığı eser, tanıtımının iyi yapılması hâlinde çok satacaktır.
İkinci ve sonraki baskılarında dikkate alınması için, kadı kızında bile
bulunabilecek cinsten bir kusurunu belirtmeliyim: kitabın sonunda, içerikteki
bilgiler için alfabetik bir fihrist, okuyucunun aradığı bilgiye ulaşmasını
kolaylaştıracaktır.

Bir de Efendim, eserin adı; ‘Müzik Terminolojisinde Doğru Zannedilen
Yanlışlar
’ şeklinde olsaydı daha mı münâsip olurdu?

KİTAPYURDU DOĞRUDAN
YAYINCILIK:

Yenibosna
Merkez Mahallesi, Cemal Ulusoy Caddesi Nu: 43 Bahçelievler, İstanbul. Tel:
0.212-519 87 20 Belgegeçer: 0.212-529 15 84 e-posta:
editor@kitapyurdu.com 
// 
www.kitapyurdu.com 

 

BİR SAHTE DERVİŞİN ORTA ASYA GEZİSİ

Arminius Wambery
(1872-1948), Macar asıllı Türklogdur. Kendisinin Macar Türklerinden olduğunu
iddia ederek İstanbul’a gelir ve Trabzon – Erzurum – Tebriz – Tahran – Sarı –
Gümüştepe – Etrek – Harezm – Hiyve – Buhara şehirlerini tâkip ederek
Semerkant’a gider. Sonra,  Herat – Meşhed
– Şahrud – Tahran – Tebriz – Erzurum ve Trabzon üzerinden İstanbul’a döner.
1850’li yılların Orta Asya’sını anlatır. Yazdıkları okuyucuyu heyecanlandırır
ve meraklandırır. Gittiği yerlerde kendisinin Türk ve din adamı olduğuna
inandırır. Musevî olmasına rağmen İslâmiyet’i iyi bilir ve akıcı bir Türkçe ile
konuşur. Yaşadığı ve kitabını yazdığı dönemde Orta Asya henüz keşfedilmemiş,
sırlarını muhafaza eden bir diyardır. Kendisi de iyi bir gözlemcidir.
Yazdıkları da alâka çekicidir.

Kitaptaki cümlelerden birkaç örnek:

*Seyahatin târihi, insanlığın târihidir; bir parça da
dünya târihidir.                                                                 
*Bunca şairin övgülerine konu olmuş İran ülkesi, gerçekte ürkütücü bir
çöldür. Buna karşılık Türkiye âdeta bir cennet gibidir.                                                              
                                              *İranlılardaki
kavrama gücü ve zarâfet Osmanlılarda az bulunur. Buna karşılık Türklerdeki
doğruluk, ahlâk ve samîmiyet İranlılarda yoktur.

*Türkmen oymakları arasında gelenek ve görenekler,
değişmez bir kanun hükmündedir. Hiç kimse bu kanunları yok saymaya cesâret
edemez.

Eseri Abdurrahman Samipaşazade
Abdülhalim Türkçe’ye çevirdi. 16,5 X 24 santim ölçülerindeki 228 sayfalık
eserin 8. Baskısı 2019 yılında yayınlandı.

KİTABEVİ YAYINLARI / MEHMET VARIŞ:

Alemdar
Mahallesi, Yerebatan Caddesi Nu: 33 Hüdâverdi Han Kat: 2 Oda: 6 Cağaloğlu –
İstanbul          Telefon: 0 212-511 21
43 Belgegeçer: 0.212-513 77 26
www.kitabevi.com.tr 

e-posta:
kitabevivaris@gmail.com 

 

TÜRKLERDE KADIN VE ÂİLE  

Merhum Necdet Sevinç’in 13,5 X 21 santim ölçülerindeki 142
sayfalık, ‘Her ırktan bütün kadınlara…’
ithaf ettiği eseri, ‘Türk
kadınının en güzel süsü, Türklüğüdür
…’ cümlesiyle başlıyor.

Önceki İçerikBenim Değil…
Sonraki İçerikSadakat Hiyerarşisi
Avatar photo
28 Kasım 1938 tarihinde Bafra’da doğdu. İlk ve ortaokulu doğduğu şehirde bitirdikten sonra Ankara Ticaret Lisesi ve Ankara İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi’nde okudu. İş hayatına Ankara’da muhasebeci olarak başladı. Ankara ve Karabük’te; muhasebeci, mali müşavir ve profesyonel yönetici olarak devam etti. İstanbul’da, demir ticareti ile meşgul oldu. SSCB’nin dağılmasından sonra Türk Cumhuriyetlerinde sanayi yatırımları gerçekleştirmek üzere çok ortaklı şirket kurdu. Şirketin murahhas azası olarak Azerbaycan’da ve Kırım’da tesis kurup çalıştırdı. 2000 yılında işlerini tasfiye etti. İş hayatı ile birlikte yazı hayatı da devam etti. İlk yazısı 1954 yılında Bafra’da yayımlanmakta olan Bafra Haber Gazetesi’nde başmakale olarak yer aldı. Sonraki yıllarda İlhan Egemen Darendelioğlu’nun Toprak Dergisi’nde, Son Havadis ve Tercüman gazetelerinde yazıları yayımlandı. Türk Ocakları Genel Merkezinin yayımladığı Türk Yurdu dergisinde yazdı. İslâm, Kadın ve Aile, Yörünge, Ufuk, Emelimiz Kırım, Papatya, Tarih ve Düşünce, Yeni Düşünce, Yeni Hafta, Sağduyu, Orkun, Kalgay, Bahçesaray, Türk Dünyâsı Târih ve Kültür, Antalya’da yayımlanan Nevzuhur, Kayseri’de yayımlanan Erciyes ve Yeniden Diriliş, Tokat’ta yayımlanan Kümbet, Kahramanmaraş’ta yayımlanan Alkış dergilerinde, Dünyâ ve Kırım’da yayımlanan Kırım Sadâsı gibi gazetelerde de imzasına rastlanmaktadır. Akra FM radyosunda haftanın olayları üzerine yorumları oldu. 1990 – 2000 yılları arasında (haftada bir gün) Zaman Gazetesi’nde köşe yazıları yazdı. Hâlen; Önce Vatan Gazetesi’nde, yazmaktadır. Oğuz Çetinoğlu; Türk Ocağı, Aydınlar Ocağı, ESKADER / Edebiyat, Sanat ve Kültür Araştırmacıları Derneği ve İLESAM / Türkiye İlim ve Edebiyat Eseri Sâhipleri Meslek Birliği Üyesidir. Yayımlanmış Kitapları: 1- Kültür Zenginliklerimiz: (2006) 2- Dört ciltte 4.000 sayfalık Kronolojik Tarih Ansiklopedisi: (2008 ve 2012), 3- Tarih Sözlüğü: (2009), 4- Okyanusa Açılan Kapılar / Tefekkür Mayası Röportajlar: (2009). 5- Altaylardan Hira’ya Türk-İslâm Dostluğu: (2012 ve 2013), 6- Bilenlerin Dilinden Irak Türkleri: (2012), 7- Türkler Nasıl ve Niçin Müslüman Oldu: (2013), 8- Türkmennâme / Irak Türkleri Hakkında Bilmek İstediğiniz Her Şey: (2013). 9- Türklerin Muhteşem Tarihi: (Nisan 2014 ve Nisan 2015) 10- 115 Soruda Türk İslâm-Âlimi Mâtüridî (Röportaj): 2015) 11- Cihad – Gazi – Şehid: Kasım 2015. 12-Yavuz Bülent Bâkiler Kitabı (2016 Mehmet Şâdi Polat ile birlikte) 13-Her Yönüyle Kâzım Karabekir (2017 Mehmet Şadi Polat ile birlikte) 14-Dil ve Edebiyat Dergisi / İlk 100 Sayı Bibliygorafyası (2017 Mehmet Şâdi Polat ile birlikte) 15-Büyük Türk İslâm Âlimi Serahsî (2018), 16-Âyetler ve Hadisler Rehberliğinde Kutadgu Bilig’den Seçmeler (2018), 17-Edib Ahmet Yüknekî ve Atebetü’l-Hakayık (2018), 18- Büyük Türk İslâm Âlimi Mâtürîdî (2019), 19-Kâşgarlı Mahmud ve Dîvânu Lugati’t-Türk (2019). 20-Duâ / Huzura Açılan Kapılar. (2019) 10-Yesevi Yayıncılık, 12-Yakın Plan Yayınları, 13-Boğaziçi Yayınları, 14-Dil ve Edebiyat Dergisi, diğer kitaplar Bilgeoğuz Yayınları tarafından yayımlanmıştır.